Phân trại tạm giam Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên: Kỷ cương trong quản lý, nhân văn trong giáo dục

Không để một dấu hiệu bất thường trở thành nguy cơ

Khoảng 21 giờ ngày 01/5/2026, Phân trại tạm giam Mỹ Hào tiếp nhận Lò Văn Cầu, người bị tạm giữ liên quan đến một vụ án về ma túy đang được điều tra. Trong quá trình làm thủ tục, cán bộ Phân trại nhanh chóng chú ý đến những biểu hiện bất thường về sức khỏe của người này. Không chủ quan trước những biểu hiện đó, cán bộ Phân trại đã kịp thời báo cáo lãnh đạo, chỉ huy và đưa Lò Văn Cầu đến bệnh viện kiểm tra.

Kết quả kiểm tra ban đầu chưa ghi nhận vấn đề đáng chú ý, vụ việc tưởng như dừng lại ở đó. Nhưng với cán bộ quản lý giam giữ, một dấu hiệu chưa được lý giải cũng có nghĩa là chưa thể yên tâm, cán bộ Phân trại tiếp tục theo dõi, nắm diễn biến và lưu ý những thông tin liên quan đến tính chất vụ án.

Sáng hôm sau, cán bộ Phân trại phát hiện Lò Văn Cầu có dấu hiệu đã nuốt một túi nilon chứa chất nghi là ma túy. Vụ việc lập tức được báo cáo; người bị tạm giữ được đưa đi kiểm tra, đồng thời các biện pháp xác minh được triển khai theo quy định.

Kết quả chụp X-quang tại bệnh viện xác định có dị vật mắc ở thực quản, kích thước khoảng 3 x 3 x 2,5 cm. Đến khoảng 15 giờ cùng ngày, dị vật được lấy ra khỏi cơ thể. Kết quả giám định xác định túi nilon chứa 7,1 gam heroin.

Việc phát hiện và xử lý kịp thời không chỉ ngăn ngừa nguy cơ đối với sức khỏe người bị tạm giữ mà còn giúp thu giữ vật chứng quan trọng phục vụ công tác điều tra. Từ một dấu hiệu nhỏ, sự nhạy bén trong quan sát, tinh thần trách nhiệm và thái độ không chủ quan của cán bộ Phân trại đã góp phần làm rõ một tình huống phức tạp, đồng thời bảo đảm an toàn cho người bị tạm giữ.

Kỷ luật nghiêm, giáo dục bền bỉ

Sự thận trọng không chỉ dừng lại ở một vụ việc cụ thể, mà đã trở thành yêu cầu xuyên suốt trong công tác quản lý tại Phân trại. Từ khi được thành lập ngày 15/9/2025 đến nay, đơn vị đã tiếp nhận, quản lý tổng cộng 442 lượt người, gồm 186 lượt người bị tạm giữ và 256 lượt người bị tạm giam; hiện đang quản lý 80 người, trong đó có 03 người bị tạm giữ, 70 người bị tạm giam và 07 phạm nhân. Số lượng thường xuyên biến động, yêu cầu quản lý đối với từng nhóm có nhiều điểm khác nhau, nhưng Phân trại vẫn duy trì nghiêm nền nếp, không để xảy ra trường hợp quá hạn tạm giữ, tạm giam hoặc trốn khỏi nơi giam giữ; không nhận được đơn thư khiếu nại, tố cáo liên quan đến công tác quản lý, giam giữ, giáo dục, cải tạo.

Để giữ vững kết quả đó, Phân trại không áp dụng một cách quản lý chung cho mọi trường hợp mà căn cứ quy định của pháp luật và đặc điểm của từng nhóm để tổ chức quản lý phù hợp. Người bị tạm giữ, người bị tạm giam được quản lý theo đúng quyết định tố tụng, phục vụ điều tra, truy tố, xét xử, đồng thời được bảo đảm đầy đủ chế độ, quyền và lợi ích hợp pháp. Với phạm nhân, quản lý chặt chẽ mới chỉ là điểm khởi đầu; công tác còn được tiếp nối bằng quá trình giáo dục, cải tạo bền bỉ, giúp họ nhận rõ sai phạm và từng bước hình thành quyết tâm sửa chữa.

Sự chuyển biến trong nhận thức không thể chỉ đến sau một buổi tuyên truyền. Đó là kết quả của những ngày chấp hành nội quy, học tập, lao động, sinh hoạt trong nền nếp; của từng cuộc gặp gỡ, phân tích và động viên giữa cán bộ quản giáo với phạm nhân. Có khi sự tiến bộ bắt đầu từ một thay đổi rất nhỏ trong thái độ, cách ứng xử, nhưng nếu được ghi nhận đúng lúc, đó có thể trở thành động lực cho cả quá trình cải tạo.

Để quá trình giáo dục ấy đi vào thực chất, cán bộ không thể chỉ gặp gỡ người đang bị quản lý khi có vụ việc phát sinh. Hằng ngày, cán bộ Phân trại trực tiếp đến từng buồng giam giữ để thăm hỏi, trao đổi, nắm tình hình sức khỏe, tư tưởng và kịp thời giải đáp những đề nghị chính đáng. Qua đó, cán bộ theo sát diễn biến của từng người, kịp thời nhận biết những biểu hiện bất thường để có biện pháp quản lý, giáo dục phù hợp.

Từ những cuộc gặp gỡ hằng ngày, công tác giáo dục tiếp tục được triển khai thành nền nếp. Định kỳ mỗi tháng một lần, Phân trại tổ chức tuyên truyền, phổ biến nội quy và các quy định về quyền, nghĩa vụ của người bị tạm giữ, người bị tạm giam, trợ giúp pháp lý; đồng thời kết hợp tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ phù hợp. Dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình “Gói bánh chưng xanh” đã mang không khí Tết đến với những người đang được quản lý, giam giữ. Trong môi trường đặc thù, chiếc bánh chưng gợi nhắc về gia đình, trách nhiệm, những điều cần sửa chữa và cơ hội làm lại. Những hoạt động ấy góp phần ổn định tư tưởng, nâng cao ý thức chấp hành, đồng thời hạn chế từ sớm những yếu tố có thể phát sinh phức tạp trong cơ sở giam giữ.

Chủ động trong mọi tình huống

Với một cơ sở giam giữ, đơn vị còn phải sẵn sàng trước những tình huống phức tạp có thể phát sinh. Vì thế, khi triển khai kế hoạch luyện tập phương án bảo vệ, giải quyết các tình huống phức tạp về an ninh, trật tự, Phân trại không xem đây là một hoạt động mang tính thủ tục. Những nguy cơ như gây rối, đánh nhau, trốn khỏi nơi giam giữ hoặc tấn công cơ sở giam giữ được đặt vào các tình huống giả định sát thực tế. Mỗi cán bộ, chiến sĩ phải biết rõ mình đứng ở đâu, làm gì, phối hợp với ai; mệnh lệnh phải thông suốt và cách xử lý phải thống nhất.

Tình huống giả định kết thúc, nhưng công việc chưa dừng lại. Từng khâu được rà soát; những điểm phối hợp chưa nhịp nhàng được chỉ rõ; những tình huống có thể phát sinh được tính toán thêm. Chính quá trình nhìn thẳng vào hạn chế và rút kinh nghiệm sau mỗi lần luyện tập giúp phương án không chỉ nằm trên giấy, mà từng bước trở thành phản xạ nghề nghiệp của lực lượng làm nhiệm vụ.

Sự chủ động ấy không chỉ dành cho các tình huống về an ninh, trật tự. Trong cơ sở giam giữ, một cơn đau ngực, nhịp thở khác thường hay diễn biến sức khỏe đột ngột cũng có thể đặt ra yêu cầu xử lý khẩn trương. Bởi vậy, chăm sóc y tế được Phân trại xác định là một phần của công tác bảo đảm an toàn, chứ không phải phần việc tách rời.

Xuất phát từ yêu cầu đó, ngày 03/6/2026, Phân trại tạm giam Mỹ Hào và Bệnh viện Đa khoa Phố Nối, tỉnh Hưng Yên ký Quy chế phối hợp trong công tác cấp cứu, khám bệnh, điều trị, chăm sóc sức khỏe và bảo đảm an ninh, an toàn đối với người bị tạm giữ, người bị tạm giam khi điều trị tại bệnh viện. Điểm đáng chú ý là việc bố trí một phòng điều trị chuyên biệt, vừa đáp ứng yêu cầu chuyên môn y tế, vừa bảo đảm điều kiện quản lý theo quy định.

Hiệu quả của cơ chế phối hợp này được thể hiện rõ qua một trường hợp xảy ra trong tháng 6/2026. Khi một người bị tạm giam xuất hiện tình trạng khó thở, tức ngực, cán bộ Phân trại đã kịp thời đưa người này đến Bệnh viện Đa khoa Phố Nối thăm khám. Kết quả kiểm tra xác định người bệnh mắc lao phổi, cần được điều trị chuyên khoa. Phân trại và Bệnh viện đa khoa Phố Nối đã duy trì phối hợp, vừa bảo đảm người bệnh được khám, chữa kịp thời, đúng chuyên môn, vừa thực hiện chặt chẽ yêu cầu quản lý, giám sát. 

Trong điều kiện quản lý đặc thù, chăm sóc kịp thời vừa là trách nhiệm pháp lý, vừa giúp ngăn vấn đề sức khỏe phát triển thành tình huống phức tạp. Bởi vậy, kỷ cương không đồng nghĩa với khô cứng; càng quản lý chặt chẽ, cán bộ càng phải sâu sát, thận trọng và tôn trọng quyền, lợi ích hợp pháp của người đang được quản lý.

Nghiêm để giữ vững kỷ cương, nhân văn để mở ra cơ hội

Xuyên suốt các mặt công tác, Phân trại luôn nhất quán một yêu cầu: giữ nghiêm kỷ cương, chủ động phòng ngừa, xử lý đúng pháp luật và tôn trọng quyền, lợi ích hợp pháp của người đang được quản lý. 

Ngay từ khi vào chấp hành án, mỗi phạm nhân đều được phổ biến nội quy, quyền, nghĩa vụ và các chính sách khoan hồng của Đảng, Nhà nước. Trong quá trình cải tạo, những chuyển biến về nhận thức, thái độ và ý thức chấp hành được cán bộ quản giáo theo dõi, động viên và ghi nhận, làm căn cứ xem xét chính sách khoan hồng theo quy định.

Kết quả của quá trình đó được thể hiện bằng những con số cụ thể. Trong đợt 30/4/2026, 05 phạm nhân tại Phân trại được giảm thời hạn chấp hành án phạt tù. Đơn vị đang hoàn thiện hồ sơ, đề nghị xem xét giảm thời hạn chấp hành án phạt tù đợt 02/9/2026 đối với 02 trường hợp; trong đó, 01 phạm nhân chấp hành xuất sắc nội quy cơ sở giam giữ được đề nghị giảm 10 tháng và 01 phạm nhân chấp hành tốt được đề nghị giảm 07 tháng.

Nhìn từ những kết quả ấy, sự nghiêm minh tại Phân trại không khép lại cơ hội sửa chữa, mà tạo ra khuôn khổ để mỗi phạm nhân chứng minh sự tiến bộ. Đó là nền nếp đang được cán bộ, chiến sĩ Phân trại tạm giam Mỹ Hào bền bỉ vun đắp, góp phần xây dựng Trại tạm giam số 1, Công an tỉnh Hưng Yên chính quy, kỷ luật, an toàn và nhân văn.