Lai Châu: Quyết liệt xử lý các đối tượng “Sử dụng trái phép chất ma túy” theo Điều 256a Bộ luật Hình sự

Ngày 25/6/2025, Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật số 86/2025/QH15, sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Điểm mới đáng chú ý nhất là việc bổ sung Điều 256a – Tội sử dụng trái phép chất ma túy, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025. Đây được coi là sự trở lại của một tội danh từng tồn tại trong pháp luật hình sự trước đây, nay được tái thiết lập với phạm vi điều chỉnh và cách tiếp cận hoàn toàn mới, tăng cường công cụ pháp lý trong cuộc đấu tranh phòng, chống ma túy.

Theo quy định tại Điều 256a, đối tượng bị xử lý hình sự là người sử dụng trái phép chất ma túy mà thuộc một trong các trường hợp nghiêm trọng hơn, như: đang trong thời hạn cai nghiện ma túy (tự nguyện hoặc bắt buộc), đang điều trị nghiện bằng thuốc thay thế (Methadone); đang trong thời hạn quản lý sau cai nghiện; hoặc trong thời hạn hai năm kể từ khi tự ý chấm dứt cai nghiện tự nguyện... Hình phạt có thể lên đến từ hai đến ba năm tù. Đối với trường hợp tái phạm, hình phạt được nâng lên từ ba đến năm năm tù.

Nắm bắt tinh thần của luật mới, Công an tỉnh Lai Châu đã thể hiện sự quyết liệt và vào cuộc chủ động, nhanh chóng. Tính đến thời điểm hiện tại, Công an tỉnh Lai Châu đã khởi tố 37 vụ, 43 bị can và đang giải quyết 18 vụ việc liên quan đến hành vi “Sử dụng trái phép chất ma túy”. Điều này cho thấy sự tập trung cao độ và hiệu quả trong công tác điều tra, xử lý đối tượng phạm tội, đặc biệt là các đối tượng tái nghiện.

Để đạt được kết quả trên, lực lượng Công an cơ sở, mà cụ thể là Công an xã, đóng vai trò then chốt trong việc kiểm tra, phát hiện và lập hồ sơ ban đầu. 

Qua công tác nắm tình hình tội phạm mua bán, tổ chức, chứa chấp, sử dụng trái phép chất ma tuý trên địa bàn và sự tố giác của quần chúng nhân dân về việc có một số người nghiện đang điều trị bằng thuốc thay thế methadone nhưng vẫn lén lút sử dụng trái phép chất ma tuý, Công an các xã đã tổ chức lực lượng tiến hành xác minh và bố trí lực lượng để bắt giữ, điều tra làm rõ.

Điển hình, thông qua sử dụng các biện pháp nghiệp, Công an xã Than Uyên phát hiện 07 đối tượng dương tính với ma túy. Căn cứ kết quả giám định, ngày 22/10/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lai Châu đã ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can và ra Lệnh bắt tạm giam đối với 07 đối tượng.

Thành công trong việc áp dụng Điều 256a đã khẳng định rõ ràng sự quyết tâm và tinh thần trách nhiệm cao của Công an tỉnh Lai Châu trong việc thực thi pháp luật, góp phần răn đe mạnh mẽ các đối tượng lợi dụng chính sách điều trị cai nghiện để tiếp tục tái sử dụng ma túy, giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn tỉnh./.