Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng Tài chính Công an nhân dân (17/4/1946 – 17/4/2026)

I. SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA CƠ QUAN TÀI CHÍNH CAND VIỆT NAM

1. Lực lượng Tài chính CAND trong thời kỳ giành chính quyền và kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược (1945 - 1954)

Cách mạng tháng Tám 1945 thành công, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á ra đời, các tổ chức đầu tiên của lực lượng CAND cũng được thành lập ở ba miền: Bắc, Trung, Nam với những tên gọi khác nhau nhằm giữ gìn an ninh quốc gia, bảo vệ trật tự xã hội, tiếp quản các cơ sở vật chất của địch. Bắc Bộ lập Sở Liêm phóng gồm 05 phòng, ban: Phòng Chính trị, Ban Trinh sát, Phòng Chính trị ngoại vụ, Phòng Hình sự - Tư pháp, Phòng Nội ty, Trại giam. Nguồn tài chính đảm bảo cho Sở Liêm phóng Bắc Bộ lúc này chủ yếu do thành ủy cung cấp. 

Nhằm đảm bảo kinh phí cho các hoạt động cần thiết của Nha Công an khi thực hiện nhiệm vụ bảo vệ trị an, giữ vững chính quyền cách mạng, ngày 17/4/1946, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã ký Nghị định số 331/TC để lập một quỹ ứng tại Nha Công an; việc chi tiêu do một Hội đồng đảm nhận. Với việc được Nhà nước giao quản lý một quỹ ứng, cùng với quy định về quy chế chi tiêu, thành lập tổ chức tài chính, kế toán và có bộ phận cán bộ được phân công làm công tác tài chính, kế toán, lực lượng Tài chính CAND được hình thành.

Ngày 18/4/1946, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ban hành Nghị định số 121/NĐ về tổ chức Việt Nam Công an vụ gồm có 03 cấp: Công an Trung ương, Công an kỳ, Công an tỉnh. Ở Trung ương gọi là Nha Công an Việt Nam, ở ba miền Bắc, Trung, Nam gọi là Sở Công an, ở tỉnh gọi là Ty Công an. Tổ chức của Nha Công an Việt Nam có 03 bộ phận chủ yếu: Văn phòng, Ty tập trung tài liệu, Ty thanh tra. Các Sở Công an và Ty Công an đều có cơ quan Văn phòng. Trong Văn phòng Công an các cấp có bộ phận kế toán và quản trị đảm nhiệm việc thanh toán lương bổng, chi phí văn phòng phẩm, quản trị cơ quan. Đó là những bộ phận đầu tiên làm công tác tài chính của lực lượng Công an.

Ngay từ những ngày đầu hình thành, bộ phận kế toán, quản trị Văn phòng Nha Công an đã có sự chuẩn bị chu đáo, tính toán, cân đối cụ thể về chi tiêu phục vụ những lớp huấn luyện Công an ở Nha Công an Trung ương; thực hiện đầy đủ chế độ phụ cấp cho các công chức công an theo Sắc lệnh của Bộ Nội vụ và đảm bảo kinh phí hậu cần, đảm bảo phương tiện, vũ khí phục vụ cuộc đấu tranh trấn áp phản cách mạng, góp phần đập tan âm mưu và hoạt động của thực dân Pháp câu kết với phản động tay sai địch lật đổ Chính phủ ở Hà Nội, bảo vệ Đảng, bảo vệ chính quyền cách mạng.

2. Lực lượng Tài chính CAND trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 - 1975)

Giai đoạn này đánh dấu từng bước thực hiện phân cấp quản lý tài chính của Nhà nước, đảm bảo chi tiêu nghiệp vụ và hành chính phục vụ xây dựng lực lượng Công an và đấu tranh bảo vệ an ninh chính trị, giữ gìn trật tự xã hội miền Bắc và kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. 

Bộ phận kế toán, quản trị Văn phòng Công an các cấp tiếp tục đảm bảo kinh phí thực hiện chế độ chính sách lương, các loại phụ cấp và phụ cấp gia đình cho cán bộ, nhân viên Công an. Thực hiện Thông tư 524/TTg ngày 07/5/1955 của Chính phủ về phân cấp quản lý tài chính, thì dự toán của Bộ Công an thuộc dự toán Trung ương bao gồm các khoản chi nghiệp vụ phí của toàn Ngành và các khoản chi hành chính phí của các đơn vị trực thuộc Bộ Công an, kể cả các trường, trại cải tạo. Dự toán của các khu, sở, ty Công an thuộc dự toán của các khu, tỉnh, thành phố. Mặc dù kinh phí của Bộ Công an còn nhiều khó khăn, song thực hiện chính sách của Đảng, Nhà nước, bộ phận kế toán, quản trị đã dành một khoản kinh phí để hoàn chỉnh hệ thống tổng đài điện thoại đầu tiên ở cơ quan Bộ Công an nhằm đảm bảo sự lãnh đạo, chỉ đạo công tác, chiến đấu của Ngành. 

Trong giai đoạn này, bộ phận làm công tác tài chính CAND cũng có nhiều thay đổi về tên gọi, tổ chức bộ máy. Ngày 10/5/1958, Bộ Công an ban hành Văn bản số 521/V8/1 quy định Phòng Tài vụ - Quản trị là đơn vị trực thuộc Bộ, có nhiệm vụ bảo đảm kinh phí, cơ sở vật chất cho mọi hoạt động của cơ quan Bộ Công an; có chức năng đảm bảo quản lý nghiệp vụ phí trong toàn lực lượng và cảnh trang của Cảnh sát nhân dân. Giữa năm 1959, Bộ Công an ra quyết định thành lập Phòng Tài vụ - Kế hoạch trực thuộc Bộ với nhiệm vụ quản lý kinh phí, chủ yếu là quản lý về tiền, vật tư và kiến thiết. Ngày 29/9/1961, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 132/CP về nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Bộ Nội vụ; theo đó, tổ chức bộ máy của Bộ Nội vụ gồm: Văn phòng, Vụ Tổ chức cán bộ, Vụ Tài vụ - Kế hoạch và 12 cục nghiệp vụ, các đơn vị sự nghiệp do Bộ Công an quản lý. Tháng 02/1963, Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn ký Quyết định tạm thời không tổ chức Vụ Tài vụ - Kế hoạch mà tổ chức thành Phòng Tài vụ - Kế hoạch thuộc Văn phòng Bộ Công an. Đến ngày 08/5/1967, Bộ Công an ban hành Quyết định số 239/QĐ-CA về nhiệm vụ và tổ chức bộ máy của Vụ Tài vụ - Vật tư với chức năng nghiên cứu, xây dựng các chế độ, tiêu chuẩn thu chi tài chính, các chế độ bảo quản, giao thông, vận chuyển và tổ chức quản lý, phân phối, cấp phát tài sản theo quy định; thiết kế thi công các công trình mới; nghiên cứu các khoản chi cần thiết quản lý theo ngành dọc và hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc toàn Ngành thi hành các chế độ, tiêu chuẩn do Chính phủ và Bộ trưởng ban hành với tổ chức bộ máy gồm: Phòng Kế hoạch, Phòng Tài vụ, Ban kiến thiết và đội sửa chữa nhà cửa; Văn thư, đánh máy; Xưởng sửa chữa ô tô và máy bơm chữa cháy; Các kho. Tiếp đó, ngày 22/10/1975, Bộ Nội vụ ban hành Quyết định số 2467/QĐ-BNV sửa đổi tổ chức bộ máy của Vụ Tài vụ - Vật tư; theo đó, tổ chức bộ máy của Vụ Tài vụ - Vật tư gồm 8 phòng, 5 đơn vị và hệ thống kho.

Song song với việc kiện toàn tổ chức bộ máy, thực hiện Nghị quyết số 03/CP ngày 01/11/1967 của Hội đồng Chính phủ về việc củng cố và tăng cường lực lượng CAND và xác định ngành Công an thuộc khu vực an ninh, quốc phòng (thay vì khu vực hành chính trước đây), ngày 28/12/1968, Bộ Tài chính và Bộ Công an ban hành Thông tư liên tịch số 147/TT/LB về việc sửa đổi chế độ quản lý tài chính của lực lượng CAND; theo đó, kể từ ngày 01/01/1969, việc chi tiêu của ngành Công an từ Trung ương đến địa phương do ngân sách trung ương đài thọ và Bộ Công an thống nhất quản lý theo ngành dọc. Đây là dấu mốc lịch sử đánh dấu việc thống nhất quản lý kinh phí trong toàn ngành Công an theo đúng chủ trương của Đảng, Nhà nước là ngành Công an thuộc khu vực an ninh, quốc phòng.

Từ đó, Vụ Tài vụ - Vật tư đã tích cực tham gia xây dựng kế hoạch hậu cần 5 năm (1971-1975) của CAND với mục tiêu cụ thể cho từng lĩnh vực công tác: đảm bảo ngân sách, xây dựng cơ bản, trang bị, phương tiện vật tư, đảm bảo trang phục cho lực lượng Cảnh sát; chăm lo đời sống, sức khỏe và chi viện cho an ninh miền Nam; lập kế hoạch các định mức trang bị cho lực lượng CAND; xây dựng Điều lệ tạm thời quản lý tài chính và tài sản trong ngành Công an; tham mưu hướng dẫn thực hiện chế độ kế toán áp dụng đối với các đơn vị dự toán trong ngành Công an (đây là 02 văn bản đầu tiên đánh dấu việc công tác quản lý tài chính, tài sản công của Bộ Công an được đưa vào nền nếp, tổ chức bài bản, nghiêm túc, theo chủ trương, quy định của Nhà nước); tổ chức triển khai quản lý vốn đầu tư xây dựng theo chế độ mới đáp ứng yêu cầu phục vụ công tác bảo vệ an ninh, trật tự thời kỳ này, triển khai công tác tài chính, hậu cần phục vụ thực hiện Nghị quyết của Bộ Chính trị về giải phóng miền Nam. 

3. Lực lượng Tài chính CAND trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc (1975 - 1986)

Đất nước mới thống nhất, nhiệm vụ công tác công an rất nặng nề, nhất là đấu tranh chống phản cách mạng, giữ gìn an ninh, trật tự vùng mới giải phóng. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra đối với công tác tài chính là phải nghiên cứu, khẩn trương tăng cường và củng cố tổ chức hậu cần, thống nhất quản lý ngân sách toàn Ngành, bảo đảm thực hiện tốt các chính sách, chế độ đãi ngộ cho cán bộ, chiến sĩ và bảo đảm vật tư, phương tiện cho công tác, chiến đấu.

Về tổ chức bộ máy thời kỳ này, ngày 24/9/1976, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ban hành Thông tư số 09/TT-BNV trong đó đã quyết định giải thể Vụ Tài vụ - Vật tư để thành lập 06 đơn vị mới, gồm: Vụ Tài vụ, Cục Cung cấp, Cục Vật tư kỹ thuật, Cục Xây dựng, Cục Bảo vệ sức khỏe và Văn phòng Tổng hợp Hậu cần. Đến ngày 25/11/1985, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ký Quyết định số 436/QĐ-BNV quy định về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Vụ Tài vụ; trong đó, quyết định chuyển Vụ Tài vụ trực thuộc Tổng cục Hậu cần CAND đặt trực thuộc Bộ trưởng Bộ Nội vụ; có trách nhiệm giúp Bộ trưởng thống nhất quản lý, chỉ đạo công tác tài chính trong toàn lực lượng CAND theo đúng chủ trương, chính sách, chế độ, thể lệ tài chính của Nhà nước đối với lực lượng CAND. Tổ chức bộ máy của Vụ Tài vụ khi này gồm: Phòng Tổng hợp; Phòng Ngân sách thống kê; Phòng Quản lý tài vụ các đơn vị dự toán; Phòng Quản lý tài vụ xây dựng cơ bản; Phòng Quản lý tài vụ sản xuất; Ban Thanh tra tài chính.

Nhằm tiếp tục thực hiện chủ trương của Bộ về cải tiến tổ chức biên chế của lực lượng CAND, trong đó có khâu hợp lý hóa bộ máy Hậu cần CAND, Bộ đã thực hiện bố trí, sắp xếp lại tổ chức làm công tác tài vụ - kế toán thuộc kế toán cấp 1; giao Vụ Tài vụ tổ chức bộ máy kế toán hoàn chỉnh phục vụ chung cho công tác hạch toán kế toán cấp 1 (bao gồm Tổng cục Hậu cần CAND và các cục có liên quan đến kinh phí và vật tư). Việc cải tiến này nhằm đảm bảo nguyên tắc lãnh đạo tập trung, quản lý thống nhất về tài chính, giảm khâu trung gian, gọn, nhẹ về tổ chức, nâng cao chất lượng hạch toán, kế toán.

Lực lượng Tài chính CAND giai đoạn này đã làm tốt công tác đảm bảo chế độ, chính sách, lương, phụ cấp (bao gồm cả kinh phí cải cách tiền lương); thực hiện quản lý, quyết toán ngân sách theo chủ trương phát hành tiền ngân hàng mới; bố trí kinh phí nghiên cứu khoa học; triển khai chế độ kiểm tra kế toán cho các đơn vị dự toán trong CAND; chấn chỉnh và kiện toàn công tác kế toán đơn vị dự toán trong CAND; tổ chức tập huấn cho cán bộ làm công tác kế toán ở các đơn vị dự toán, hạch toán kế toán trên một hệ thống tài khoản kế toán thống nhất trong lực lượng CAND. Công tác kế toán từ đây đã được tập trung về một đầu mối tham mưu và chỉ đạo, đánh dấu mốc về công tác kiện toàn tổ chức bộ máy kế toán trong CAND. Trong điều kiện ngân sách khó khăn, vào thời điểm mức bội chi ngân sách lớn, Hội đồng Bộ trưởng đã có chỉ đạo kịp thời nhằm bình ổn, cân đối thu chi ngân sách. Vụ Tài vụ đã tham mưu Bộ Nội vụ chỉ đạo Công an các đơn vị, địa phương kiểm soát chặt chẽ việc chi tiêu ngân sách nhà nước đúng chế độ, chính sách, tiết kiệm và chống tham ô, lãng phí.

4. Lực lượng Tài chính CAND trong công cuộc đổi mới và đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước (1986 - nay)

a) Giai đoạn thực hiện đường lối đổi mới toàn diện (1986 - 1996)

Giữa thập niên 80 của thế kỷ XX, kinh tế - xã hội nước ta rơi vào khủng hoảng, xã hội xuất hiện nhiều tiêu cực, bối cảnh, tình hình đất nước đặt ra yêu cầu đổi mới đối với lực lượng CAND nói chung, lực lượng Tài chính CAND nói riêng. Trong giai đoạn này, tổ chức bộ máy tài chính CAND có nhiều biến động. Do kiện toàn một bước Tổng cục Hậu cần, ngày 8/3/1988, Bộ trưởng ký Quyết định số 04/QĐ-BNV chuyển Vụ Tài vụ trực thuộc Bộ trưởng đặt trực thuộc Tổng cục Hậu cần CAND. Ngày 22/11/1989, Bộ trưởng Bộ Nội vụ ký Quyết định số 154/QĐ-BNV chuyển Vụ Tài vụ trực thuộc Tổng cục Hậu cần CAND đặt trực thuộc Bộ trưởng Bộ Nội vụ; quyết định Tổng cục Hậu cần CAND là đầu mối kinh phí cấp 1, quản lý toàn bộ phần kinh phí đảm bảo cho chiến đấu, công tác, xây dựng lực lượng, đời sống cán bộ, chiến sĩ CAND trong kế hoạch Bộ giao. Năm 1990, Bộ Nội vụ quyết định tách Phòng Tài vụ - Kế toán thuộc Cục Hậu cần, Ban Hậu cần đặt trực thuộc Thủ trưởng đơn vị, địa phương. Triển khai thực hiện Quyết định trên, Vụ Tài vụ đã kịp thời hướng dẫn một số việc phải làm trong quá trình tách, lập Phòng Tài vụ - kế toán (các nội dung về kế toán trưởng, chủ tài khoản, công tác bàn giao tài chính, kế toán…). Năm 1992, sáp nhập Phòng Tài vụ - Kế toán vào Phòng Hậu cần Công an các đơn vị, địa phương. Năm 1995, Bộ Nội vụ quyết định thành lập Vụ Kế hoạch - Tài chính trên cơ sở Vụ Tài vụ và bổ sung thêm nhiệm vụ kế hoạch thuộc Vụ Kế hoạch tổng hợp, Tổng cục Hậu cần CAND có trách nhiệm giúp Bộ trưởng thống nhất quản lý công tác kế hoạch và công tác tài chính trong toàn lực lượng CAND theo đúng quy định pháp luật của Nhà nước đối với lực lượng vũ trang. Tổ chức bộ máy của Vụ Kế hoạch - Tài chính có 06 phòng và đại diện phía Nam: Phòng Tổng hợp; Phòng Kế hoạch và ngân sách; Phòng Quản lý tài chính các đơn vị dự toán; Phòng Quản lý vốn đầu tư và phát triển; Phòng Quản lý vốn và phát triển doanh nghiệp, sự nghiệp có thu; Ban Thanh tra tài chính và đại diện Vụ Kế hoạch - Tài chính tại TP. Hồ Chí Minh.

Cùng với việc kiện toàn về tổ chức bộ máy, lực lượng Tài chính CAND đã có sự đổi mới mạnh mẽ về công tác. Để đảm bảo công tác tài chính, kế hoạch đầu tư đáp ứng yêu cầu công tác, chiến đấu của Ngành, lực lượng Tài chính CAND đã tham mưu Bộ Nội vụ ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, điều hành, hướng dẫn về công tác quản lý tài chính, tài sản trong CAND, như: Chỉ thị về tăng cường công tác quản lý thu, chi tài chính trong CAND; Quyết định về quản lý và điều hành ngân sách trong CAND; Kế hoạch về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong CAND; Quyết định ban hành quy định về hệ thống đơn vị dự toán, mối quan hệ và điều hành cấp phát, quản lý ngân sách, tài sản trong CAND… Bảo đảm kinh phí thực hiện chế độ, chính sách (cấp phát quỹ tiền lương tăng thêm, chi trả chế độ lương mới) và các chế độ bảo đảm khác cho cán bộ, chiến sĩ CAND, bao gồm cả chính sách đối với CAND xuất ngũ; lập, chấp hành và quyết toán ngân sách của Bộ Nội vụ theo quy định; khai thác nguồn vốn đầu tư để mua sắm, đổi mới trang thiết bị phương tiện nghiệp vụ; tổ chức tập huấn Pháp lệnh kế toán thống kê, điều lệ tổ chức kế toán và triển khai thực hiện hệ thống tài khoản thống nhất áp dụng cho các đơn vị dự toán trong CAND.

b) Giai đoạn đẩy mạnh công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế (1996 - nay)

Sau 10 năm thực hiện công cuộc đổi mới, đất nước ta đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa quan trọng, đất nước đã thoát khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội, song một số mặt vẫn chưa vững chắc. Giai đoạn này chứng kiến sự phát triển, trưởng thành vượt bậc của lực lượng Tài chính CAND về cả tổ chức, lực lượng và công tác theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu lực, hiệu quả với các dấu mốc quan trọng như sau:

- Từ năm 1996 đến năm 2018: 

Tổ chức lực lượng Tài chính giữ nguyên Vụ Kế hoạch - Tài chính trực thuộc Bộ trưởng đến năm 2005 thì tách riêng thành Vụ Tài chính trực thuộc Bộ trưởng Bộ Công an; cùng thời điểm này, Bộ Công an quyết định thành lập Cục Kế hoạch và Đầu tư đặt trực thuộc Tổng cục Hậu cần CAND. Ngày 15/9/2009, Chính phủ ban hành Nghị định số 77/2009/NĐ-CP, theo đó, Vụ Tài chính đổi tên thành Cục Tài chính, đặt trực thuộc Bộ trưởng. Ngày 17/11/2014, Chính phủ ban hành Nghị định số 106/2014/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công an, trong đó, quyết định chuyển Cục Kế hoạch và đầu tư từ trực thuộc Tổng cục Hậu cần CAND đặt trực thuộc Bộ Công an.

Lực lượng Tài chính CAND trong giai đoạn này đã tập trung kiện toàn hệ thống đơn vị dự toán trực thuộc Tổng cục Hậu cần CAND, triển khai chỉ đạo của Bộ Công an về bố trí chủ tài khoản cấp 2 ở Công an các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; tổ chức triển khai đơn vị dự toán cấp 3 đối với Công an cấp huyện và một số đơn vị cấp phòng thuộc Công an cấp tỉnh theo Chỉ thị của Bộ trưởng Bộ Công an về xây dựng toàn diện Công an cấp huyện đáp ứng nhiệm vụ bảo vệ an ninh, trật tự trong tình hình mới; triển khai hệ thống mục lục ngân sách; tổng kiểm kê và đánh giá tài sản cố định trong CAND theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ. Hệ thống các quy định về chế độ chi, định mức chi tiêu trong CAND tiếp tục được hoàn thiện: Thủ tướng Chính phủ ký, ban hành Nghị định số 120/1997/NĐ-CP quy định về quản lý, sử dụng ngân sách và tài sản nhà nước đối với một số hoạt động thuộc lĩnh vực quốc phòng, an ninh. Liên Bộ Tài chính - Bộ Công an ban hành Thông tư liên tịch hướng dẫn lập, chấp hành, quyết toán ngân sách nhà nước và quản lý tài sản trong lĩnh vực an ninh. Đây là những văn bản pháp lý quan trọng về quản lý tài chính, tài sản trong CAND, quy định cụ thể, chi tiết để thực hiện việc phân cấp nhiệm vụ chi, quan hệ và trách nhiệm của các cấp Công an trong quản lý, điều hành ngân sách của CAND. Công tác tài chính, kế toán CAND ngày một đi vào nền nếp, các quy định về tiêu chuẩn, định mức trang bị dần được xây dựng, ban hành; đặc biệt, đã tham mưu Chính phủ ban hành Nghị định số 18/2013/NĐ-CP ngày 21/02/2013 quy định tiêu chuẩn vật chất hậu cần đối với sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ đang phục vụ trong lực lượng CAND; tham mưu ban hành hệ thống tiêu chí, phương pháp phân bổ dự toán ngân sách chi thường xuyên trong CAND; thực hiện nghiêm túc chế độ tài chính áp dụng cho đơn vị sự nghiệp có thu, chế độ quản lý tài chính đối với doanh nghiệp nhà nước hoạt động công ích thuộc Bộ Công an; tổ chức nhiều Hội nghị tập huấn, triển khai Luật Ngân sách nhà nước và Luật Kế toán trong CAND; việc lập, phân bổ dự toán ngân sách nhà nước… thực hiện đúng quy định pháp luật của Nhà nước và đáp ứng yêu cầu công tác.

- Từ năm 2018 đến tháng 7/2023: 

Thực hiện Nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 15/3/2018 của Bộ Chính trị về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy Bộ Công an tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả và Nghị định số 01/2018/NĐ-CP ngày 06/8/2018 của Chính phủ quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Công an, Cục Kế hoạch và tài chính được thành lập trên cơ sở hợp nhất Cục Tài chính (V22) và Cục Kế hoạch và Đầu tư (H43). Căn cứ Quyết định số 4013/QĐ-BCA ngày 06/8/2018 của Bộ Công an quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Cục Kế hoạch và tài chính, tổ chức bộ máy gồm 11 phòng chức năng: Phòng Tổng hợp; Phòng Kế hoạch ngân sách; Phòng Kế hoạch xây dựng; Phòng Kế hoạch đầu tư mua sắm trang bị; Phòng Quản lý tài chính các đơn vị dự toán; Phòng Quản lý tài chính đầu tư xây dựng; Phòng Quản lý tài chính mua sắm trang bị; Phòng Quản lý tài sản công; Phòng Tiêu chuẩn, định mức và chế độ tài chính; Phòng Quản lý đấu thầu; Phòng Kiểm tra, giám sát và kiểm toán nội bộ.

Việc kiện toàn tổ chức bộ máy theo chủ trương trên đã thống nhất đầu mối làm công tác tài chính, đầu tư trong toàn lực lượng CAND, góp phần giảm tầng nấc trung gian trong quản lý, điều hành và thực hiện nhiệm vụ công tác chuyên môn; tăng cường được sự lãnh đạo trực tiếp, tập trung của lãnh đạo Bộ Công an, lãnh đạo Công an các đơn vị, địa phương đối với các mặt công tác tài chính, hậu cần, kỹ thuật; bảo đảm các hoạt động được kịp thời, chặt chẽ, thống nhất, đồng bộ, nâng cao chất lượng, hiệu lực, hiệu quả công tác và trách nhiệm của lãnh đạo, chỉ huy; phát huy tính chủ động, sáng tạo trong công tác chuyên môn. 

Giai đoạn này, thực hiện phương châm “Bộ tinh, tỉnh mạnh, huyện toàn diện, xã bám cơ sở”; Chỉ thị số 05/CT-BCA-V01 ngày 19/6/2020 của Bộ trưởng Bộ Công an về tiếp tục xây dựng Công an cấp huyện vững mạnh, toàn diện, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự trong tình hình mới và chủ trương của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ về tăng cường phân công, phân cấp quản lý, điều hành ngân sách nhà nước, Cục Kế hoạch và tài chính đã tham mưu lãnh đạo Bộ ban hành tiêu chí và quyết định thành lập đơn vị dự toán cấp 3 đối với Công an cấp huyện và tương đương trực thuộc Công an cấp tỉnh, từng bước hoàn thiện tổ chức đơn vị dự toán 03 cấp trong CAND góp phần tăng cường phân cấp, cải cách hành chính, tăng tính chủ động trong điều hành, quản lý tài chính, tài sản công của Công an các đơn vị, địa phương, đáp ứng yêu cầu công tác. Xây dựng và thực hiện cơ chế phân cấp, quản lý điều hành ngân sách, quản lý đầu tư theo quy định pháp luật về ngân sách nhà nước, đầu tư công.

Với tinh thần chủ động, trách nhiệm, lực lượng Tài chính CAND đã tham mưu thực hiện tốt chức năng tham mưu giúp đồng chí Bộ trưởng quản lý, điều hành ngân sách linh hoạt, kịp thời, đáp ứng yêu cầu công tác chiến đấu thường xuyên, đột xuất và xây dựng lực lượng; từng bước đầu tư tăng cường tiềm lực cơ sở vật chất của lực lượng CAND. Kịp thời hướng dẫn công tác bàn giao tài chính, tài sản đối với các đơn vị có hợp nhất, sắp xếp, tổ chức lại, đảm bảo công tác tài chính, kế toán thực hiện theo đúng quy định của pháp luật, vận hành ổn định, không gián đoạn hoạt động. Công tác kế hoạch, tài chính có nhiều cải tiến, đổi mới và phát triển về mọi mặt; chuyển mạnh phương thức hoạt động từ “hậu cần phục vụ” sang “hậu cần chủ động”, thống nhất trong tư duy, nhận thức và tổ chức thực hiện của lực lượng Tài chính các cấp. Chủ động nghiên cứu, làm tốt công tác tham mưu chiến lược; bổ sung, sửa đổi, hoàn thiện quy chế, quy định, quy trình công tác; quán triệt và tham mưu thực hiện mọi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước; đổi mới công tác kiểm tra, hướng dẫn và đôn đốc thực hiện; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số. Cụ thể:

(1) Đổi mới phương pháp huy động nguồn lực, tập trung bảo đảm nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu công tác chiến đấu thường xuyên, đột xuất và xây dựng lực lượng CAND. Nhờ nắm chắc tình hình thực hiện dự toán thu - chi ngân sách nhà nước và phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ với các bộ, ban, ngành Trung ương, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố, lực lượng Tài chính CAND đã làm tốt công tác huy động đa dạng nguồn lực phục vụ công tác, chiến đấu và xây dựng lực lượng CAND. Dự toán ngân sách nhà nước qua các năm đều có mức tăng khá cao so với năm trước và tăng cao hơn bình quân chung của cả nước. Công an địa phương đã tranh thủ được sự ủng hộ, hỗ trợ của cấp ủy, chính quyền địa phương để huy động nguồn lực phục vụ công tác, chiến đấu và từng bước tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ của lực lượng Công an các cấp, đặc biệt là Công an cấp cơ sở. 

(2) Công tác phân bổ, giao dự toán ngân sách nhà nước được thực hiện có trọng tâm, trọng điểm; bên cạnh đảm bảo các khoản chi chế độ, chính sách đối với cán bộ, chiến sĩ và thân nhân công an (gồm: lương và các chế độ mang tính chất lương; phụ cấp; bảo hiểm xã hội; bảo hiểm y tế; tiền thưởng; trợ cấp người có công;…); đã tập trung ưu tiên bố trí kinh phí hoạt động nghiệp vụ cho các lực lượng trực tiếp chiến đấu, địa bàn trọng điểm, phức tạp về an ninh, trật tự, Công an cấp cơ sở; chủ động bố trí kinh phí đảm bảo an ninh, an toàn các sự kiện chính trị, ngoại giao, kinh tế quan trọng của đất nước; kinh phí phòng, chống thiên tai, dịch bệnh; tăng cường dự trữ, dự phòng sẵn sàng chiến đấu đảm bảo chủ động trong mọi tình huống. Đặc biệt, giai đoạn 2021 - 2023, đã tham mưu đảm bảo nguồn lực tài chính phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh Covid-19 theo phương châm 4 tại chỗ của Đảng, Nhà nước, Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an: “lực lượng tại chỗ, chỉ huy tại chỗ, phương tiện tại chỗ, hậu cần tại chỗ”. 

(3) Xây dựng và triển khai chiến lược, quy hoạch, kế hoạch trung hạn và hằng năm phát triển tiềm lực cơ sở vật chất của lực lượng CAND đảm bảo đồng bộ, hiện đại. Trên cơ sở cân đối nguồn lực, đã tập trung phân bổ kế hoạch đầu tư công trung hạn và hằng năm theo đúng tiêu chí, mục tiêu, định hướng phân bổ vốn đầu tư nguồn ngân sách nhà nước của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an, khắc phục triệt để tình trạng đầu tư dàn trải, kém hiệu quả. Theo đó, giai đoạn 2016 - 2020 đã tập trung bố trí vốn hoàn thành hàng nghìn dự án đầu tư cơ sở vật chất cho các lực lượng trực tiếp chiến đấu, các cơ sở giam giữ; ưu tiên đầu tư trang bị, các hệ thống kỹ thuật nghiệp vụ, phương tiện cơ động chiến đấu cho Công an các đơn vị, địa phương. Giai đoạn 2021 - 2023, đã tham mưu lãnh đạo Bộ ưu tiên khởi công đầu tư xây dựng trụ sở làm việc khối cơ quan Bộ đồng bộ, hiện đại, nhiều dự án, công trình trọng điểm; xây dựng trụ sở làm việc Công an cấp xã, nhất là các xã biên giới, trọng điểm, phức tạp về an ninh trật tự theo Nghị quyết số 12-NQ/ĐUCA của Đảng ủy Công an Trung ương, Chỉ thị số 11/CT-BCA của Bộ trưởng Bộ Công an; đầu tư mạnh mẽ cho chuyển đổi số, hoàn thành xây dựng, triển khai 02 dự án trọng điểm cấp quốc gia: Sản xuất, cấp và quản lý Căn cước công dân, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; kế hoạch sản xuất 50 triệu thẻ CCCD có gắn chip; các dự án, nhiệm vụ phục vụ triển khai Đề án 06/CP của Chính phủ và chương trình chuyển đổi số trong CAND.

(4) Đặc biệt, thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước, Bộ Công an, lực lượng Tài chính CAND đã nghiên cứu, xây dựng, trình Bộ Chính trị thông qua Đề án sử dụng kinh phí đặc biệt cho các danh mục dự án, nhiệm vụ quan trọng, cấp bách của Bộ Công an giai đoạn 2016 - 2020 và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt danh mục, cấp kinh phí thực hiện các đề án, dự án quan trọng cấp bách với mức kinh phí đặc biệt từ Quỹ dự trữ ngoại hối lớn nhất từ trước đến nay. Năm 2022, thực hiện Nghị quyết số 12-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng lực lượng CAND thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới, Cục Kế hoạch và tài chính đã chủ động nghiên cứu, tham mưu xây dựng Đề án “Hiện đại hóa cơ sở vật chất của lực lượng CAND đến năm 2030” với nhiều nội dung mang tính chiến lược trong huy động nguồn lực đầu tư tăng cường tiềm lực cơ sở vật chất, kỹ thuật của lực lượng CAND. Sự nỗ lực, cố gắng của lực lượng Tài chính các cấp trong quá trình nghiên cứu, xây dựng Đề án đã được Đảng ủy CATW, lãnh đạo Bộ đánh giá cao, ghi nhận, biểu dương.

(5) Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, văn bản quản lý điều hành, văn bản hướng dẫn thường xuyên được nghiên cứu, xây dựng, hoàn thiện đảm bảo chất lượng, hiệu lực, hiệu quả, phù hợp với tổ chức bộ máy Bộ Công an, đặc thù của lực lượng CAND; nội dung hướng dẫn về tiêu chuẩn, định mức, chế độ chi ngân sách bao phủ nhiều lĩnh vực (chi thường xuyên, chi đầu tư xây dựng, mua sắm, chi hoạt động nghiệp vụ…), tạo cơ sở pháp lý cho công tác quản lý, điều hành, sử dụng ngân sách đúng quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước, kế toán, đầu tư công, xây dựng, đấu thầu… Xây dựng, trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Nghị định số 01/2021/NĐ-CP ngày 21/10/2021 quy định tiêu chuẩn, định mức vật chất, hậu cần trong CAND, hướng dẫn các đơn vị thuộc cơ quan Bộ xây dựng, hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, định mức trang bị làm cơ sở để đề xuất đầu tư mua sắm, trang bị đảm bảo tiết kiệm, chống dàn trải, lãng phí. Công tác kiểm tra, kiểm toán nội bộ được đẩy mạnh, đưa công tác quản lý tài chính, tài sản công ngày một đi vào nền nếp, thực hiện đúng quy định pháp luật.

- Từ tháng 7/2023 đến nay:

Thực hiện Đề án số 19/ĐA-BCA ngày 10/7/2023 của Bộ Công an về tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy bên trong của Công an đơn vị, địa phương tinh, gọn, mạnh, tổ chức bộ máy của Cục Kế hoạch và tài chính sau hợp nhất, tổ chức lại còn 07 phòng: Phòng Tham mưu tổng hợp; Phòng Quản lý ngân sách; Phòng Quản lý tài chính các đơn vị dự toán; Phòng Kế hoạch và quản lý tài chính đầu tư xây dựng; Phòng Kế hoạch và quản lý tài chính mua sắm trang bị; Phòng Quản lý tài sản công và tiêu chuẩn, định mức; Phòng Kiểm tra và kiểm toán nội bộ. Bộ phận làm công tác tài chính, hậu cần của một số đơn vị cơ quan Bộ có thay đổi về tổ chức bộ máy, cụ thể: Các đơn vị khối cơ quan Bộ thực hiện sáp nhập Phòng Chính trị - Hậu cần vào Phòng Tham mưu tổng hợp; một số đơn vị có quy mô lớn, nhiều đơn vị trực thuộc (K02, C10, H03, H07, Bệnh viện 19-8, Bệnh viện 199, Bệnh viện 30/4) và Công an thành phố Hà Nội, Công an thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục tổ chức Phòng Tài chính độc lập; Công an các tỉnh, thành phố còn lại tổ chức Đội Tài chính trực thuộc Phòng Hậu cần. Cục Kế hoạch và tài chính đã nghiên cứu, tham mưu Bộ Công an ban hành Đề án số 04/ĐA-BCA ngày 28/3/2024 về kiện toàn hệ thống đơn vị dự toán ngân sách trong CAND theo mô hình tổ chức bộ máy bên trong của Công an đơn vị, địa phương, trong đó quy định cụ thể tiêu chí thành lập các đơn vị dự toán trong CAND để thống nhất triển khai thực hiện. Việc kiện toàn tổ chức đơn vị dự toán và tổ chức bộ máy làm công tác tài chính theo Đề án đã đáp ứng được chủ trương của Đảng, Nhà nước và của Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an về tăng cường phân cấp, phân quyền, giao quyền chủ động cho Thủ trưởng Công an các đơn vị, địa phương trong quản lý, điều hành ngân sách, đáp ứng kịp thời yêu cầu, nhiệm vụ. 

Triển khai thực hiện Đề án số 25-ĐA/ĐUCA ngày 11/01/2025 của Đảng ủy Công an Trung ương về tiếp tục sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy Công an đơn vị, địa phương hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong thời kỳ mới, tổ chức bộ máy của Bộ Công an điều chỉnh từ 04 cấp thành 03 cấp (Bộ, tỉnh, xã), không tổ chức Công an cấp huyện. Tổ chức bộ máy cơ quan tài chính tại Công an địa phương tập trung chủ yếu tại Phòng Tài chính, Phòng Hậu cần Công an cấp tỉnh; Công an cấp xã trước mắt bố trí 01 cán bộ tại Tổ Tổng hợp kiêm nhiệm thực hiện công tác nội cần. Hiện nay, Cục Kế hoạch và tài chính đang nghiên cứu, đề xuất cấp có thẩm quyền sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật để hoàn thiện cơ sở pháp lý đề xuất thành lập đơn vị dự toán cấp 3 đối với Công an cấp xã cho phù hợp với quy mô, quân số và chức năng, nhiệm vụ, đảm bảo kiện toàn tổ chức bộ máy tài chính CAND theo hướng tập trung thống nhất, được tổ chức xuyên suốt cả 03 cấp Công an (Bộ, tỉnh, xã).

Trên cơ sở quán triệt sâu sắc tình hình và yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự và xây dựng lực lượng CAND hằng năm và từng giai đoạn, lực lượng Tài chính CAND đã tham mưu Đảng uỷ Công an Trung ương, Bộ Công an ban hành nhiều văn bản chỉ đạo các lĩnh vực công tác kế hoạch, tài chính, tập trung chỉ đạo các vấn đề cơ bản, chiến lược về điều hành ngân sách, quản lý tài chính, tài sản công. Tăng cường công tác quản lý nhà nước về kế hoạch, tài chính, hậu cần, kỹ thuật trong CAND theo hướng tập trung, thống nhất, đồng bộ từ Bộ đến Công an các đơn vị, địa phương. Đổi mới công tác xây dựng, hoàn thiện pháp luật liên quan đến công tác quản lý, điều hành ngân sách, quản lý tài chính, tài sản công; tiêu chuẩn, định mức đảm bảo vật chất hậu cần, đảm bảo trang bị thường xuyên được rà soát, sửa đổi, bổ sung, đảm bảo phù hợp với tổ chức bộ máy, đặc thù của từng lĩnh vực, lực lượng và theo mục tiêu hiện đại hóa; hệ thống tiêu chí phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách trong CAND được xây dựng, bổ sung, hoàn thiện đảm bảo phù hợp với quy định chung của Nhà nước, đặc thù của lực lượng CAND và tổ chức bộ máy của Bộ Công an. Công tác hướng dẫn quản lý tài chính, tài sản được chú trọng, triển khai kịp thời, nhất là trong quá trình thực hiện chủ trương về sáp nhập, tổ chức lại tổ chức bộ máy Bộ Công an và Công an địa phương (sáp nhập, tổ chức lại một số đơn vị khối cơ quan Bộ; tiếp nhận các chức năng, nhiệm vụ mới từ các Bộ, ngành về Bộ Công an; sáp nhập, tổ chức lại Công an cấp tỉnh, cấp xã, không tổ chức Công an cấp huyện) bảo đảm việc quản lý các nguồn lực (tài chính, tài sản, dự án đầu tư) được thực hiện đúng quy định pháp luật, triệt để tiết kiệm, tránh lãng phí.

Công tác huy động nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu công tác chiến đấu thường xuyên, đột xuất và xây dựng lực lượng CAND đạt được nhiều kết quả khả quan. Bên cạnh đảm bảo đủ các khoản chi chế độ, chính sách đối với cán bộ, chiến sĩ và thân nhân công an, kinh phí phục vụ hoạt động nghiệp vụ và chi hoạt động thường xuyên, đã huy động được nguồn lực tài chính đầu tư hiện đại hóa cơ sở vật chất của lực lượng CAND với mức tăng vượt trội hơn so với giai đoạn trước. Trên cơ sở chỉ tiêu kế hoạch vốn, kinh phí được giao, đã tham mưu Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an bố trí vốn khởi công, đầu tư xây dựng và hoàn thành, đưa vào sử dụng các trụ sở làm việc khối cơ quan Bộ đồng bộ, hiện đại, với diện tích, công năng phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới như: Trụ sở Bộ Công an, số 30 Trần Bình Trọng và 96 Nguyễn Du, Trụ sở làm việc các đơn vị: A05, A06, A09, C01, C04…; đầu tư hạ tầng truyền dẫn, trang thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ hiện đại, đồng bộ, đáp ứng mục tiêu lãnh đạo, chỉ đạo xuyên suốt từ Bộ đến cấp cơ sở; xây dựng và hoàn thành Trung tâm dữ liệu quốc gia. Xây dựng, báo cáo Bộ Chính trị phê duyệt chủ trương, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Hiện đại hóa cơ sở vật chất của lực lượng CAND đến năm 2030” và bố trí nguồn kinh phí đặc biệt lớn nhất từ trước đến nay để thực hiện Đề án, đảm bảo mục tiêu trước mắt đến năm 2025, 06 lực lượng (An ninh, Tình báo, Cảnh sát cơ động, Viễn thông và Cơ yếu, Kỹ thuật nghiệp vụ, An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao) tiến thẳng lên hiện đại. Xây dựng và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Xây dựng Trụ sở làm việc Công an cấp xã đáp ứng yêu cầu công tác trong tình hình mới”.

Làm tốt công tác quản lý, sử dụng nguồn lực; đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, kinh phí mua sắm và quyết toán vốn đầu tư theo niên độ và quyết toán dự án hoàn thành; giải quyết triệt để các tồn tại, vướng mắc trong quyết toán dự án hoàn thành từ năm 2020 trở về trước. Công tác quản lý tài sản công ngày càng đi vào nền nếp; đẩy mạnh phân cấp thẩm quyền trong quản lý, xử lý tài sản công và xử lý tài sản là tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu cho Thủ trưởng Công an các đơn vị, địa phương, đáp ứng yêu cầu công tác. 

Xác định vai trò quan trọng của công tác kiểm tra, kiểm toán nội bộ, lực lượng Tài chính CAND đã tăng cường tổ chức công tác kiểm tra, kiểm toán nội bộ; trong đó, đặc biệt chú trọng nâng cao hiệu quả công tác tự kiểm tra ở các cấp công an. Hằng năm, Cục Kế hoạch và tài chính đã tổ chức kiểm tra và phối hợp với Kiểm toán Nhà nước tiến hành kiểm toán công tác quản lý tài chính, tài sản công và dự án đầu tư ở các đơn vị, địa phương theo kế hoạch được lãnh đạo Bộ phê duyệt. Thủ trưởng Công an các đơn vị, địa phương đã chỉ đạo công tác tự kiểm tra thường xuyên đối với các đơn vị sử dụng ngân sách trực thuộc. Qua công tác kiểm tra, kiểm toán cho thấy các đơn vị sử dụng ngân sách trong CAND cơ bản đã chấp hành tốt chế độ quản lý tài chính, chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi ngân sách hiện hành; đồng thời, có biện pháp chấn chỉnh kịp thời những thiếu sót; kiến nghị cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung các quy định của pháp luật trong lĩnh vực tài chính cho phù hợp.

Từng bước hiện đại hóa tài chính công, chuyển đổi phương thức cấp kinh phí từ cấp bằng lệnh chi tiền sang hình thức giao rút dự toán, hướng dẫn Công an các đơn vị, địa phương đẩy mạnh thanh toán các khoản chi cá nhân qua tài khoản và ứng dụng khoa học, công nghệ vào công tác quản lý tài chính, tài sản công. Trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0, quán triệt chủ trương của Đảng, Nhà nước và Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an về vai trò của chuyển đổi số, lực lượng Tài chính CAND đã từng bước nghiên cứu, ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý tài chính, kế toán, quản lý tài sản công. Hoàn thiện xây dựng, nâng cấp phần mềm tổng hợp báo cáo tài chính; phần mềm kế toán đơn vị dự toán; phần mềm kế toán lương; phần mềm quản lý tài sản công, tổ chức tập huấn chế độ kế toán và triển khai các phần mềm đến Công an các đơn vị, địa phương, từng bước tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ vào công tác quản lý tài chính, tài sản công, thúc đẩy năng cao hiệu lực, hiệu quả, cải cách thủ tục hành chính.

Trước xu thế hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, lực lượng Tài chính CAND đã nắm vững chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, bám sát nhiệm vụ chính trị được giao, tích cực cử cán bộ tham gia các đoàn khảo sát, trao đổi, học tập kinh nghiệm các mặt công tác với các đối tác chiến lược của Bộ Công an. Không chỉ đảm bảo kinh phí thực hiện các dự án hỗ trợ nước Bạn Lào, triển khai các nhiệm vụ theo chương trình, kế hoạch hợp tác của Bộ Công an với các nước. 

Trong suốt 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, lực lượng Tài chính CAND đã phát huy truyền thống vẻ vang, nỗ lực phấn đấu, vượt qua khó khăn, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, góp phần không nhỏ vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, tạo tiền đề vững chắc đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Ghi nhận những công lao, thành tích của lực lượng Tài chính CAND, Đảng, Nhà nước đã tặng thưởng nhiều huân chương các loại và nhiều phần thưởng cao quý khác cho tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác, chiến đấu và xây dựng lực lượng. Riêng Cục Kế hoạch và tài chính được tặng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất, Nhì, Ba, Huân chương Tự do hạng Ba của nước CHDCND Lào, nhiều Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, nhiều năm liên tục được tặng Cờ thi đua của Chính phủ cho tập thể xuất sắc, dẫn đầu phong trào thi đua “Vì an ninh Tổ quốc”; nhiều lãnh đạo, chỉ huy trong lực lượng Tài chính CAND được tặng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhì, Ba, Huân chương Chiến công hạng Ba; Huân, huy chương của nước CHDCND Lào; nhiều tập thể, cá nhận được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, Bằng khen của Bộ Công an, các bộ, ban, ngành Trung ương, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố và nhiều huy chương, kỷ niệm chương, các hình thức khen thưởng khác.

II. LỰC LƯỢNG TÀI CHÍNH CAND PHÁT HUY TRUYỀN THỐNG VẺ VANG, THỰC HIỆN THẮNG LỢI CÁC MỤC TIÊU, NHIỆM VỤ BẢO VỆ AN NINH QUỐC GIA, BẢO ĐẢM TRẬT TỰ AN TOÀN XÃ HỘI VÀ XÂY DỰNG LỰC LƯỢNG CAND CÁCH MẠNG, CHÍNH QUY, TINH NHUỆ, HIỆN ĐẠI, ĐÁP ỨNG YÊU CẦU, NHIỆM VỤ TRONG TÌNH HÌNH MỚI

1. Trải qua 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, lực lượng Tài chính CAND đã đúc kết được những bài học kinh nghiệm quý báu, là “kim chỉ nam” cho lực lượng Tài chính CAND hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đó là:

(1) Sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an; sự hỗ trợ, hiệp đồng của các bộ, ngành Trung ương, cấp ủy, chính quyền địa phương; sự lãnh đạo, chỉ huy xuyên suốt, sát sao của Thủ trưởng Công an các cấp là nhân tố quyết định thắng lợi, chất lượng, hiệu lực, hiệu quả công tác tài chính CAND. Lãnh đạo Công an các cấp phải xác định đúng vai trò, vị trí của cơ quan Tài chính CAND là trung tâm quản lý, điều tiết, phân bổ và kiểm soát nguồn lực phục vụ công tác, chiến đấu và hiện đại hóa cơ sở vật chất của lực lượng Công an nhân dân, từ đó xác định rõ nhiệm vụ, quyền hạn tương xứng để đảm bảo lực lượng Tài chính CAND hoàn thành nhiệm vụ.

(2) Công tác tài chính phải luôn bám sát và phục vụ hiệu quả nhiệm vụ chính trị trọng tâm của Công an đơn vị, địa phương. Chủ động cân đối, đảm bảo mọi nguồn lực phục vụ công tác, chiến đấu của lực lượng Công an các cấp, triệt để tiết kiệm, chống lãng phí, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và chủ động dự phòng cho những tình huống đột xuất, cấp bách phát sinh; tuyệt đối không để bị động trong mọi tình huống, nhất là dịch bệnh, thiên tai, địch họa.

(3) Chú trọng rà soát, bổ sung, hoàn thiện về chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và kiện toàn tổ chức bộ máy tài chính CAND các cấp; kiện toàn hệ thống các đơn vị dự toán trong CAND làm cơ sở để tăng cường phân cấp, phân quyền, giao quyền chủ động trong quản lý, điều hành ngân sách, quản lý tài sản công kịp thời, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Hệ thống tổ chức cơ quan Tài chính phải đảm bảo thống nhất, thông suốt từ Bộ đến cơ sở và có quan hệ phối hợp chặt chẽ với các đơn vị nghiệp vụ cũng như các cơ quan, đơn vị ngoài ngành.

(4) Không ngừng củng cố, đổi mới tư duy, phương pháp quản lý tài chính, tài sản công. Công tác tài chính phải được thể chế bằng các quy trình, chế độ công tác, thống nhất trong nhận thức và hành động. Đặc biệt, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, xây dựng hoàn thành cơ sở dữ liệu về tài chính, tài sản công, đầu tư để công tác tham mưu với Bộ được hiệu quả, kịp thời, đảm bảo mọi quyết định về quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công đều được đưa ra dựa trên cơ sở dữ liệu đầy đủ, khoa học.

(5) Đội ngũ cán bộ làm công tác tài chính là nhân tố quan trọng góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tài chính CAND. Lãnh đạo, chỉ huy Công an các cấp phải quan tâm đào tạo, bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ cán bộ Tài chính CAND có trình độ chuyên môn nghiệp vụ, phẩm chất và năng lực toàn diện. Bảo đảm các điều kiện về chế độ, chính sách đối với cán bộ làm công tác tài chính CAND để cán bộ, chiến sĩ yên tâm công tác, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị được giao.

2. Thời gian tới, tình hình thế giới, khu vực và trong nước dự báo tiếp tục diễn biến nhanh, mạnh, phức tạp, khó dự đoán, trong đó có cả thời cơ và thách thức mới đan xen. Cách mạng công nghiệp lần thứ tư diễn ra nhanh, sâu sắc và toàn diện hơn, nhất là sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo. Những điều này đặt ra thách thức không nhỏ cho lực lượng Công an. Trong bối cảnh đó, lực lượng Tài chính CAND tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang, tập trung triển khai nhiệm vụ công tác theo một số định hướng như sau:

(1) Tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng, giáo dục truyền thống, chuẩn mực đạo đức cách mạng cho cán bộ, chiến sĩ lực lượng Tài chính CAND, nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất, xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác tài chính, kế toán ngày càng trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại. Quán triệt khẩu hiệu hành động của lực lượng CAND: “Theo lời Bác dạy - Đổi mới tư duy, nâng cao tri thức - Chính quy, hiện đại - Vì Đảng, Vì dân”, lực lượng Tài chính CAND thời gian tới không chỉ cần đổi mới mạnh mẽ tư duy, hành động, phương pháp làm việc mà còn cần ra sức học tập, trau dồi kiến thức để nâng cao hơn nữa chất lượng cán bộ, hướng tới mục tiêu xây dựng đội ngũ cán bộ tài chính “vừa có tâm, vừa có tầm”, “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư”; tham mưu nhanh, đúng, trúng, hiệu quả và sát với yêu cầu thực tiễn công tác.

(2) Nâng cao chất lượng công tác dự báo chiến lược, nắm chắc tình hình thực hiện dự toán thu - chi ngân sách nhà nước để tham mưu huy động đa dạng nguồn lực phục vụ công tác, chiến đấu thường xuyên và đột xuất của toàn lực lượng, phấn đấu dự toán ngân sách năm sau có mức tăng khá hơn năm trước với cơ cấu chi hợp lý, khoa học. Phân bổ, quản lý, điều hành ngân sách theo phương châm “chủ động, linh hoạt, kịp thời, ưu tiên cho đầu tư phát triển”. Tích cực, chủ động tham mưu thực hiện thắng lợi các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, đặc biệt là các giải pháp về đổi mới công tác xây dựng, thi hành pháp luật; đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đổi mới công tác xây dựng, hoàn thiện pháp luật về quản lý, điều hành ngân sách; quản lý tài chính, tài sản công; chế độ, định mức chi ngân sách chặt chẽ, kịp thời, đúng quy định, bảo đảm thực hiện đầy đủ chế độ, chính sách cho cán bộ, chiến sĩ; xây dựng, hoàn thiện hệ thống tiêu chí, định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên ngân sách nhà nước, tiêu chuẩn, định mức đảm bảo vật chất, hậu cần, trang bị trong CAND phù hợp với đặc điểm, đặc thù công tác và mục tiêu, tiêu chí hiện đại hóa lực lượng CAND. 

Tăng cường nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng các quỹ tài chính ngoài ngân sách nhà nước như: Quỹ phát triển dữ liệu quốc gia, Quỹ phát triển công nghiệp an ninh… theo quy định của pháp luật. Đồng thời, tập trung tham mưu cho Bộ thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của đại diện chủ sở hữu nhà nước đối với các doanh nghiệp; thực hiện bố trí, sắp xếp, tái cơ cấu các doanh nghiệp CAND theo quy định và phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ. Nâng cao hiệu quả quản lý tài chính doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp công lập, thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh góp phần xây dựng nền công nghiệp an ninh tự chủ, tự cường, lưỡng dụng, hiện đại theo Kết luận số 158-KL/TW của Bộ Chính trị.

(3) Bám sát chủ trương của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ, công tác tài chính thời gian tới cần đổi mới mạnh mẽ tư duy, hành động, từ thực hiện “trách nhiệm công vụ” sang “trách nhiệm công vụ - phục vụ”, từ “mệnh lệnh, phục tùng” sang “mệnh lệnh, phục tùng và chủ động đề xuất, kiến tạo, phát triển”. Chủ động xây dựng, triển khai các đề án, dự án đầu tư cơ sở vật chất, kỹ thuật, bảo đảm điều kiện hoạt động của lực lượng CAND trong quá trình thực thi nhiệm vụ, góp phần tăng cường củng cố tiềm lực an ninh, góp phần thực hiện thắng lợi 03 mục tiêu chiến lược của Đảng: “Hòa bình, ổn định; phát triển bền vững, chất lượng cao; nâng cao mọi mặt đời sống của Nhân dân”. Trước mắt, cần đề xuất các biện pháp, giải pháp, lộ trình triển khai có hiệu quả Đề án “Hiện đại hóa cơ sở vật chất của lực lượng CAND đến năm 2030”; Đề án “Xây dựng Trụ sở làm việc Công an cấp xã đáp ứng yêu cầu công tác trong tình hình mới”, phấn đấu hoàn thành xây dựng 100% trụ sở Công an cấp xã năm 2030, đáp ứng mục tiêu xây dựng lực lượng CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới theo Nghị quyết 12-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. 

(4) Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực được giao; triển khai quyết liệt các biện pháp đôn đốc tiến độ thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công, các nguồn kinh phí, sớm đưa các công trình, dự án, trang thiết bị, phương tiện, hạ tầng kỹ thuật nghiệp vụ vào ứng dụng, sử dụng. Tăng cường đôn đốc công tác quyết toán ngân sách, quyết toán vốn đầu tư theo niên độ và quyết toán dự án hoàn thành theo quy định của pháp luật. Đẩy mạnh phân công, phân cấp, giao quyền chủ động cho Thủ trưởng Công an các đơn vị, địa phương trong quản lý tài chính, tài sản công, thực hiện một số hoạt động đầu tư theo quy định của pháp luật gắn với chức năng hướng dẫn, kiểm tra, giám sát của đơn vị chức năng.

(5) Triệt để tiết kiệm, phòng, chống lãng phí trong quản lý, sử dụng tài sản công. Nắm chắc số liệu, dữ liệu về thực lực trang bị của Công an các đơn vị, địa phương (bao gồm cả các cơ sở nhà, đất, trang thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ, phương tiện, thiết bị, máy móc phục vụ công tác quản lý…) để sắp xếp, bố trí, xử lý, điều chuyển hoặc tổ chức đầu tư mua sắm, trang bị bổ sung cho phù hợp với tiêu chuẩn, định mức, thực tế yêu cầu công tác, hạn chế tối đa việc đầu tư mua sắm dàn trải, trùng dẫm, lãng phí. Tổ chức rà soát, sắp xếp các cơ sở nhà, đất trong CAND, nhất là trụ sở làm việc, doanh trại, trang thiết bị dư dôi sau quá trình sắp xếp, tổ chức bộ máy Công an các cấp để thực hiện điều chuyển trong nội bộ. Quán triệt thực hiện nghiêm túc các quy định và nghĩa vụ tài chính trong quản lý, sử dụng đất an ninh kết hợp với hoạt động lao động sản xuất, xây dựng kinh tế theo quy định của pháp luật.

(6) Tăng cường kiểm tra, kiểm toán nội bộ công tác quản lý, sử dụng tài chính, tài sản, dự án đầu tư bảo đảm nguyên tắc ở đâu có thu, chi ngân sách, ở đó phải được kiểm tra, kiểm soát. Chú trọng công tác tự kiểm tra, giám sát của Công an các đơn vị, địa phương. Kịp thời phát hiện, ngăn ngừa và xử lý các hành vi tham nhũng, lãng phí; biểu dương, khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác. Tiếp tục phối hợp với Kiểm toán Nhà nước trong triển khai kế hoạch kiểm toán hàng năm, nhất là kiểm toán báo cáo quyết toán ngân sách hằng năm của Bộ Công an, các dự án, công trình trọng điểm, đảm bảo phát hiệu, tháo gỡ kịp thời các khó khăn, vướng mắc phát sinh, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực trong CAND hướng tới mục tiêu xây dựng lực lượng CAND đến năm 2030 thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại theo Nghị quyết số 12-NQ/TW của Bộ Chính trị.

(7) Phát huy vai trò, tính tiên phong, gương mẫu, đi đầu của lực lượng CAND trong thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, lực lượng Tài chính CAND cần nghiên cứu, tăng cường hơn nữa việc ứng dụng khoa học công nghệ vào điều hành ngân sách, quản lý tài chính, tài sản công, ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ công tác kế hoạch, tài chính. Xây dựng và triển khai có hiệu quả các phần mềm phục vụ công tác tài chính CAND (như: phần mềm kế toán đơn vị dự toán, kế toán lương; quản lý tài sản công; quản lý dự án đầu tư, đấu thầu…). Trước mắt, cần khẩn trương xây dựng, hoàn thành nền tảng cơ sở dữ liệu về tài sản công trong CAND, bảo đảm dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống, đồng bộ, thống nhất, dùng chung”, từng bước chuyển đổi phương thức quản lý từ “truyền thống” sang “hiện đại”, từ “trực tiếp” sang “trực tuyến” góp phần đẩy mạnh công khai, minh bạch, dân chủ trong hoạt động quản lý tài chính, tài sản công và phù hợp với xu thế phát triển chung, tiến tới mọi quyết định về quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công đều được tham mưu, đề xuất dựa trên cơ sở dữ liệu liên quan, thực sự khoa học, chặt chẽ, hiệu quả.

(8) Kiện toàn hệ thống các đơn vị dự toán trong CAND phù hợp với tổ chức bộ máy Bộ Công an trong thời kỳ mới; nghiên cứu, đề xuất thành lập đơn vị dự toán cấp 3 đối với Công an cấp xã phù hợp với tổ chức, quy mô, quân số, biên chế, chức năng, nhiệm vụ mới, góp phần củng cố, hoàn thiện tổ chức bộ máy làm công tác tài chính CAND ở cả 03 cấp Công an (Bộ, tỉnh, xã), đáp ứng yêu cầu lãnh đạo, chỉ đạo xuyên suốt, kịp thời và chủ trương phân cấp, phân quyền triệt để trong các lĩnh vực công tác công an, tạo điều kiện thuận lợi để Công an các đơn vị, địa phương chủ động đảm bảo nguồn lực tài chính phục vụ hiệu quả yêu cầu nhiệm vụ công tác. Chú trọng phổ biến pháp luật, tập huấn, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý tài chính, tài sản của Công an các cấp, đáp ứng yêu cầu quản lý tài chính, tài sản, thực hiện dự án đầu tư tăng cường hiện đại hóa cơ sở vật chất của lực lượng CAND. 

Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng Tài chính CAND là dịp để chúng ta ôn lại lịch sử hào hùng của dân tộc, truyền thống vẻ vang của lực lượng Tài chính CAND trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đồng thời, đây cũng là dịp để khơi dậy niềm tự hào, tự tôn dân tộc, bồi đắp lòng yêu nước; thôi thúc cán bộ, chiến sĩ làm công tác tài chính ra sức học tập, rèn luyện, nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn nghiệp vụ và bản lĩnh chính trị vững vàng, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự an toàn xã hội trong tình hình mới, tạo tiền đề đưa đất nước vững bước tiến vào kỷ nguyên mới./.