Trao nghề, tạo sinh kế - thêm cơ hội làm lại cuộc đời cho người sau cai nghiện

Học nghề để có thêm một điểm tựa sau cai

Sau khi hoàn thành chương trình cai nghiện, việc làm và thu nhập ổn định là một trong những yếu tố quan trọng giúp người sau cai nghiện từng bước tái hòa nhập cộng đồng, tránh xa ma túy và xây dựng cuộc sống mới. Từ thực tế đó, hai Cơ sở cai nghiện ma túy của tỉnh Hưng Yên đang chú trọng đào tạo nghề, tổ chức lao động trị liệu và tư vấn, định hướng nghề nghiệp cho học viên ngay trong thời gian cai nghiện.

Tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 2, việc đào tạo nghề được triển khai theo hướng thiết thực, phù hợp với nhu cầu và khả năng của học viên. Cơ sở phối hợp với Trường Đại học Thái Bình và Trung tâm giáo dục nghề nghiệp Ân Thi tổ chức các lớp đào tạo nghề như may công nghiệp, cơ khí, sửa chữa điện dân dụng, nghề mộc... cho học viên có nhu cầu. Từ đầu năm 2026 đến nay, hai Cơ sở cai nghiện đã tổ chức 06 lớp đào tạo nghề cho 181 học viên; trong đó 106 học viên hoàn thành chương trình và đã được cấp chứng chỉ sơ cấp nghề, 75 học viên vẫn đang trong quá trình học tập.

Không chỉ trang bị kỹ năng nghề, quá trình học tập còn giúp học viên hình thành tác phong lao động, ý thức tổ chức kỷ luật, tinh thần trách nhiệm và thói quen làm việc có nền nếp. Với những người từng gặp nhiều khó khăn trong quá trình tìm kiếm việc làm, việc được học một nghề phù hợp ngay trong thời gian cai nghiện là bước chuẩn bị cần thiết để họ có thể tìm kiếm việc làm hoặc tự tạo việc làm sau khi trở về địa phương.

Tại các lớp học nghề, bên cạnh những kiến thức chuyên môn, học viên còn được hướng dẫn thực hành, rèn luyện kỹ năng và từng bước làm quen với môi trường lao động. Đối với nhiều học viên, đây không chỉ là khoảng thời gian học một nghề mới mà còn là quá trình lấy lại sự tự tin, ý thức về giá trị của lao động và chuẩn bị tâm thế cho cuộc sống sau cai.

Lao động trị liệu - rèn ý chí, phục hồi hành vi

Cùng với đào tạo nghề, hai Cơ sở cai nghiện ma túy của tỉnh duy trì các hoạt động lao động trị liệu phù hợp với sức khỏe, khả năng và quá trình phục hồi của từng học viên. Các hoạt động lao động được tổ chức gắn với giáo dục, rèn luyện và phục hồi hành vi, qua đó giúp học viên hình thành thói quen sinh hoạt nền nếp, nâng cao ý thức chấp hành kỷ luật, tinh thần trách nhiệm và trân trọng giá trị của sức lao động. Từ sản xuất các sản phẩm theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp như làm giấy tiền, may quần áo, mây tre đan, làm đồ mỹ nghệ đến các công việc phù hợp khác, học viên được tạo điều kiện tham gia lao động theo quy định và khả năng thực tế. Trong năm 2026, hơn 1.000 lượt học viên đã tham gia các hoạt động lao động trị liệu, tạo ra hàng triệu sản phẩm các loại. Hoạt động này không chỉ góp phần cải thiện điều kiện sinh hoạt, rèn luyện ý thức, kỹ năng lao động cho học viên mà còn giúp họ có thêm một khoản tích lũy nhất định, tạo hành trang trở về hòa nhập với gia đình và cộng đồng sau khi hoàn thành thời gian cai nghiện.

Thực tế cho thấy, khi được kết hợp giữa điều trị, giáo dục, học nghề và lao động phù hợp, quá trình phục hồi của học viên có thêm những điều kiện thuận lợi để hướng tới mục tiêu trở về cộng đồng. Tại các buổi tọa đàm, trao đổi giữa cán bộ, chỉ huy Cơ sở với học viên, nhiều học viên bày tỏ mong muốn được học thêm nghề, được cấp chứng chỉ và tiếp cận các cơ hội việc làm sau khi hoàn thành chương trình cai nghiện.

Học viên Trần Văn Thương ở Cơ sở cai nghiện ma tuý số 2 chia sẻ: “Trước khi vào Cơ sở, tôi chưa có nghề nghiệp ổn định nên sau khi hoàn thành cai nghiện từng lo lắng về việc làm và cuộc sống sau này. Được tham gia lớp đào tạo nghề, tôi đã có thêm nhiều kỹ năng để có thể sử dụng khi trở về địa phương. Điều tôi mong muốn nhất sau khi hoàn thành cai nghiện là có một công việc ổn định để tự nuôi sống bản thân, phụ giúp gia đình và tránh xa những môi trường, những mối quan hệ có thể khiến mình quay lại con đường cũ. Việc được học nghề trong thời gian ở Cơ sở giúp tôi có thêm một lựa chọn khi trở về”.

Câu chuyện của mỗi học viên có thể khác nhau, nhưng điểm chung là nhu cầu có một nghề, có việc làm và có nguồn thu nhập chính đáng để ổn định cuộc sống. Vì vậy, chuẩn bị nghề nghiệp và kỹ năng lao động ngay trong thời gian cai nghiện được xác định là một trong những nội dung quan trọng trong quá trình hỗ trợ người sau cai tái hòa nhập cộng đồng.

Chính sách tín dụng mới mở thêm cơ hội sau cai

Cùng với việc chuẩn bị nghề nghiệp, một vấn đề quan trọng đối với người sau cai nghiện là có nguồn lực để học nghề, tìm việc, sản xuất, kinh doanh hoặc tự tạo việc làm khi trở về địa phương. Ngày 03/3/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 08/2026/QĐ-TTg về tín dụng đối với người sau cai nghiện ma túy, có hiệu lực từ ngày 01/5/2026. Chính sách mới tạo thêm điều kiện để người sau cai nghiện tiếp cận nguồn vốn phục vụ học nghề, sản xuất, kinh doanh và tạo việc làm; đồng thời hỗ trợ các cơ sở sản xuất, kinh doanh có sử dụng lao động là người sau cai nghiện ma túy.

Đáng chú ý, đối với nhu cầu học nghề trình độ sơ cấp, đào tạo dưới 3 tháng, mức cho vay tối đa hiện được quy định bằng mức cho vay theo chính sách tín dụng đối với học sinh, sinh viên sau khi loại trừ các khoản hỗ trợ đào tạo nghề được quy định là 4 triệu đồng/tháng/người sau cai nghiện ma túy. Còn đối với sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm, người sau cai nghiện ma túy có thể được vay tối đa 200 triệu đồng/người; Cơ sở sản xuất, kinh doanh có sử dụng lao động là người sau cai nghiện ma túy có thể được vay tối đa 2 tỷ đồng/cơ sở.

Tại Hưng Yên, lực lượng Công an cấp xã đang phối hợp với chính quyền địa phương, Ngân hàng Chính sách xã hội và các đơn vị liên quan tuyên truyền, hướng dẫn người sau cai và gia đình tiếp cận các chính sách hỗ trợ phù hợp. Đến hết tháng 8/2026, đã có 10 trường hợp được tiếp cận nguồn vốn; tổng số tiền 930 triệu đồng; trong đó có các trường trường hợp vay để sản xuất, kinh doanh, phát triển kinh tế gia đình.

Với định hướng đó, Công an tỉnh Hưng Yên nói chung và 02 Cơ sở cai nghiện ma tuý nói riêng đang tiếp tục chú trọng kết hợp từ công tác quản lý, điều trị - giáo dục, lao động trị liệu - đào tạo nghề, tư vấn hướng nghiệp đến công tác hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng. Đây cũng chính là nhiệm vụ mà Công an tỉnh Hưng Yên đặt ra để chuẩn bị cho việc xây dựng mô hình thí điểm về chính sách, chế độ quản lý, phòng ngừa tái nghiện và hỗ trợ tái hoà nhập cộng đồng (hỗ trợ học nghề, hỗ trợ sinh kế tạo việc làm cho người sau cai nghiện) góp phần hoàn thành tốt nhiệm vụ của Dự án 5 “Nâng cao hiệu quả cai nghiện ma tuý và quản lý sau cai”, thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia về phòng, chống ma tuý giai đoạn 2026-2030 trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.

Trong thời gian tới, cùng với việc triển khai hiệu quả Quyết định số 08/2026/QĐ-TTg, việc tăng cường phối hợp giữa Cơ sở cai nghiện, Công an cấp xã, chính quyền địa phương, Ngân hàng Chính sách xã hội, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp và gia đình sẽ tạo thêm những cơ hội cụ thể để người sau cai nghiện học nghề, tiếp cận vốn, tìm việc làm hoặc tự tạo việc làm.