Đưa pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đến đồng bào vùng cao

Qua công tác nắm địa bàn và tuyên truyền pháp luật tại các xã miền núi, biên giới, lực lượng Cảnh sát giao thông ghi nhận tình trạng vi phạm pháp luật về trật tự, an toàn giao thông (TTATGT) vẫn còn khá phổ biến. Trong đó, các hành vi vi phạm thường gặp là không đội mũ bảo hiểm, điều khiển phương tiện khi chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe, chở quá số người quy định, giao xe cho con em chưa đủ điều kiện điều khiển.

Ngoài ra, không ít người vẫn có tâm lý đường bản vắng, quãng đường đi ngắn nên chủ quan với các quy định. Một số trường hợp không chú ý tốc độ, không quan sát kỹ khi qua đường, đi vào đoạn cua hoặc xuống dốc. Những hành vi tưởng nhỏ nhưng khi xảy ra sự cố, hậu quả có thể không nhỏ.

Đáng lưu ý, ở một số địa bàn, thói quen sử dụng rượu, bia trong sinh hoạt vẫn tiềm ẩn nguy cơ dẫn đến việc điều khiển phương tiện sau khi đã uống rượu, bia. Trong khi đó, đường giao thông miền núi có nhiều đoạn quanh co, dốc cao, khuất tầm nhìn, mặt đường hẹp, nên chỉ một phút chủ quan cũng có thể dẫn đến tai nạn. Đây là những hành vi, thói quen cần được tập trung tuyên truyền, nhắc nhở và chấn chỉnh ngay từ cơ sở.

Đó cũng là lý do Phòng Cảnh sát giao thông, Công an tỉnh Thanh Hóa phối hợp với Công an các xã đưa tuyên truyền pháp luật về TTATGT đến tận thôn, bản. Thay vì tuyên truyền chung chung, cán bộ Công an trực tiếp gặp gỡ người dân để tuyên truyền về những lỗi thường mắc trong quá trình tham gia giao thông, từ việc đội mũ bảo hiểm, chấp hành quy định về tốc độ, phần đường, làn đường đến điều khiển xe khi chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe, chở quá số người quy định…

Từ đầu năm 2026 đến nay, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh đã phối hợp tổ chức hàng chục buổi tuyên truyền pháp luật về trật tự, an toàn giao thông tại các xã vùng cao, nơi có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống trên địa bàn tỉnh, thu hút hơn 4.600 lượt đồng bào các dân tộc tham gia. Trong nội dung tuyên truyền, các tình huống cụ thể được đưa ra để người dân dễ hình dung, nhất là những vi phạm thường gặp ngay trên địa bàn. Trong đó, lực lượng Công an nhấn mạnh việc đã uống rượu, bia thì không điều khiển phương tiện; không giao xe cho người chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe; không chở quá số người quy định. Những quy định tưởng như quen thuộc được nhắc lại từ những câu chuyện, tình huống gần với cuộc sống hằng ngày, để người dân không chỉ biết mà còn hình thành thói quen chấp hành khi ra đường.

Với đặc thù đường miền núi nhiều đoạn dốc, cua hẹp, trơn trượt, khuất tầm nhìn, lực lượng Cảnh sát giao thông hướng dẫn người dân cách giảm tốc độ, quan sát và xử lý tình huống khi di chuyển. Những vị trí, tình huống tiềm ẩn nguy cơ tai nạn trên địa bàn cũng được đưa ra phân tích, để người dân thấy rõ chỉ một chút chủ quan khi xuống dốc, vào cua hay đi qua đoạn đường khuất tầm nhìn cũng có thể dẫn đến hậu quả đáng tiếc.

Cách tuyên truyền ở cơ sở không đặt nặng việc đọc quy định, thay vào đó, cán bộ Công an hỏi người dân thường đi đường nào, thường sử dụng phương tiện ra sao, những lỗi nào họ thấy nhiều ở địa bàn mình. Từ những câu chuyện đó, từng quy định được giải thích, hướng dẫn cụ thể.

Cùng với tuyên truyền trực tiếp, lực lượng Cảnh sát giao thông và Công an các xã vận động các gia đình quản lý chặt phương tiện, nhất là xe máy, tuyệt đối không giao xe cho người chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe theo quy định... Đây là khâu quan trọng, bởi nếu cha mẹ vẫn giao xe cho con khi chưa đủ tuổi, chưa đủ điều kiện điều khiển thì việc xử lý một trường hợp vi phạm cũng chỉ giải quyết phần ngọn.

Thực tế cho thấy, thay đổi thói quen giao thông ở vùng cao không thể chỉ bằng những đợt tuyên truyền ngắn ngày. Pháp luật phải được nhắc lại thường xuyên, cùng với kiểm tra, nhắc nhở và xử lý những trường hợp cố tình vi phạm. Quan trọng hơn, người dân phải nhận thức được rằng đường bản vắng không đồng nghĩa với việc có thể bỏ qua các quy định an toàn.

Việc Phòng Cảnh sát giao thông, Công an tỉnh Thanh Hóa tăng cường phối hợp với Công an các xã đưa tuyên truyền trực tiếp đến các thôn, bản vùng cao giúp người dân hiểu và chấp hành tốt hơn các quy định về TTATGT, đồng thời tạo điều kiện để lực lượng Công an nắm sát địa bàn, kịp thời giải đáp những vấn đề người dân còn vướng mắc khi tham gia giao thông. Mục tiêu đặt ra là từng bước thay đổi những thói quen giao thông thiếu an toàn trong đời sống hằng ngày. Những vi phạm được nhận diện, nhắc nhở ngay từ cơ sở sẽ góp phần hạn chế nguy cơ tai nạn, bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân./.