Những điểm mới trong công tác tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND năm 2026

1. Quy định tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND sau khi tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp

Ngày 01/07/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 184/2025/NĐ-CP quy định thẩm quyền khi tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp và sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định của Chính phủ trong lĩnh vực an ninh, trật tự; trong đó sửa đổi một số nội dung của Nghị định số 70/2019/NĐ-CP của Chính phủ quy định về tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND.

Để triển khai các nhiệm vụ công tác tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND phù hợp với mô hình tổ chức mới, Bộ Công an đã chủ động kịp thời điều chỉnh các quy định sau:

(1) Thẩm quyền gọi công dân khám sức khỏe và thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND và các nội dung khác chuyển từ Trưởng Công an cấp huyện thành Chủ tịch UBND cấp xã (bao gồm biểu mẫu Quyết định gọi khám sức khỏe và Quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND);

(2)  Việc tổ chức lễ giao nhận quân tại Ban chỉ huy phòng thủ khu vực hoặc cụm xã thuộc địa bàn Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực do Ủy ban nhân dân cấp xã xác định bảo đảm đúng quy định;

(3) Điều chỉnh các nhiệm vụ tuyển quân của Công an cấp huyện giao Công an cấp xã thực hiện.

Ngoài ra, để mở rộng nguồn tuyển chọn công dân nữ thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND, Bộ Công an đã điều chỉnh quy định ngành nghề tuyển chọn công dân nữ để phù hợp với nhu cầu sử dụng chiến sĩ nghĩa vụ nữ, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ của CAND. 

Việc kịp thời điều chỉnh các quy định trong công tác tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, thể hiện tính chủ động, gương mẫu, đi đầu trong vận hành mô hình tổ chức mới của Bộ Công an, đảm bảo hiệu lực, hiệu quả.

2. Chất lượng công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND năm 2026

Theo báo cáo nhanh về tình hình thực hiện chỉ tiêu tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND của Công an các địa phương, dự kiến số công dân đảm bảo điều kiện, tiêu chuẩn tuyển chọn đạt tỷ lệ 109% so với chỉ tiêu được giao; trong đó công dân nam đạt tỷ lệ 109% so với chỉ tiêu được giao và công dân nữ đạt tỷ lệ 112% so với chỉ tiêu được giao.

Trong đó, dự kiến số công dân có trình độ đại học, cao đẳng thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND năm 2026 tăng cao so với năm 2025, cụ thể: 01 công dân có trình độ Thạc sĩ; công dân có trình độ Đại học đạt tỷ lệ 16,5% so với tổng chỉ tiêu (tăng 6,45% so với năm 2025); công dân có trình độ Cao đẳng đạt tỷ lệ 10,5% so với tổng chỉ tiêu (tăng 2,8% so với năm 2025). 

Có thể nói, chất lượng nguồn tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND được tăng cường từng năm, năm sau cao hơn năm trước. Có được kết quả như trên, Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an đã luôn quan tâm, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyển quân và đã chỉ đạo nhiều giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để Công an các đơn vị, địa phương tổ chức thực hiện có hiệu quả công tác tuyển quân. Đặc biệt, trong công tác tuyển chọn, xét chuyển chuyên nghiệp, Bộ trưởng Bộ Công an ban hành quy định về xét chuyển sang chế độ phục vụ chuyên nghiệp đối với hạ sĩ quan nghĩa vụ hết thời hạn phục vụ tại ngũ trong CAND, trong đó, bổ sung quy định xét chuyển thẳng chuyên nghiệp đối với hạ sĩ quan nghĩa vụ đã tốt nghiệp đại học loại Khá trở lên, là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, quá trình thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND phấn đấu, rèn luyện tốt đã tạo nhiều cơ hội cho công dân có trình độ đại học được học tập, rèn luyện, phục vụ lâu dài trong CAND.

Hàng năm, đồng chí Bộ trưởng Bộ Công an đã ban hành Kế hoạch dự lễ giao nhận quân tại các địa phương và dự lễ khai giảng khóa huấn luyện chiến sĩ mới; lãnh đạo Bộ Công an và các đơn vị chức năng đã tham dự, chỉ đạo công tác giao nhận quân tại một số đơn vị, địa phương; trực tiếp thăm hỏi, động viên cán bộ Công an làm công tác tuyển quân và chiến sĩ mới lên đường nhập ngũ tạo không khí phấn khởi, thể hiện sự quan tâm của Bộ Công an đối với công tác tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND. 

3. Tác động của Đề án số 18 trong việc thu hút nguồn tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND

Đề án số 18/ĐA-BCA-X01 ngày 10/7/2023 “Dạy nghề, hỗ trợ việc làm cho hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ CAND xuất ngũ giai đoạn 2023 đến 2030” là một trong những chính sách lớn của Bộ Công an góp phần tăng cường thu hút nguồn tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND, tạo quy trình khép kín, giải quyết việc làm cho hạ sĩ quan nghĩa vụ sau khi hoàn thành nghĩa vụ tham gia CAND, góp phần thực hiện tốt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước đối với thanh niên hoàn thành nghĩa vụ quân sự nói chung và nghĩa vụ tham gia CAND nói riêng; tạo niềm tin tưởng, sự phấn khởi của gia đình, bản thân công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND.

Năm 2024, tỷ lệ tuyển quân đạt 99,99% cao hơn so với năm 2023 (năm 2023 là 99,87%) và đến năm 2025, Công an các địa phương đã tuyển chọn đạt tỷ lệ 100% công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND, đây là năm đầu tiên trong 10 năm trở lại đây (từ năm 2016), CAND tuyển đạt 100%.

Công an các địa phương đã tham mưu Ban Thường vụ thành ủy, tỉnh ủy ban hành Nghị quyết về Đào tạo nghề, hỗ trợ việc làm cho hạ sĩ quan thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND xuất ngũ; thường xuyên tổ chức các hoạt động tư vấn, hướng nghiệp cho hạ sĩ quan nghĩa vụ trước thời điểm xuất ngũ. Theo đó, hạ sĩ quan nghĩa vụ đã được tham gia các buổi tuyên truyền hướng nghiệp, tư vấn việc làm do Công an các địa phương tổ chức như: “Ngày hội việc làm”, “Ngày hội thanh niên”... Công an đơn vị, địa phương đã phối hợp với các cơ quan thông tin truyền thông tăng cường các bài viết, chương trình, phóng sự, phim tài liệu.. trên các nền tảng mạng xã hội Facebook, Zalo, Youtube... tuyên truyền về ý nghĩa, trách nhiệm của công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND và chủ trương, mục đích, ý nghĩa của Đề án số 18 về dạy nghề, hỗ trợ việc làm cho chiến sĩ nghĩa vụ xuất ngũ. Qua đó, nâng cao nhận thức, định hướng nghề nghiệp cho hạ sĩ quan nghĩa vụ CAND sau khi xuất ngũ. 

Thông qua việc kết nối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, có khoảng 33,54% hạ sĩ quan nghĩa vụ đăng ký đào tạo nghề tại các cơ sở đào tạo nghề tại địa phương; Công an các địa phương đã chỉ đạo các phòng chức năng chủ động phối hợp với các cơ sở đào tạo trong và ngoài CAND, các cơ quan, doanh nghiệp trên địa bàn và các doanh nghiệp CAND nghiên cứu, xây dựng cơ chế phối hợp, tạo việc làm ổn định  sau khi hạ sĩ quan nghĩa vụ CAND xuất ngũ.

Trong 02 năm vừa qua từ khi triển khai thực hiện Đề án 18, Công an địa phương đã tuyển 95 hạ sĩ quan nghĩa vụ CAND xuất ngũ làm lao động hợp đồng tại các đơn vị trực thuộc. Đồng thời, để tăng cường công tác bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở và phát huy lợi thế nguồn nhân lực đã qua huấn luyện trong 02 năm thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND, Công an các địa phương đã tham mưu cấp ủy chính quyền địa phương tuyển 1.390 hạ sĩ quan nghĩa vụ CAND xuất ngũ tham gia lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở. 

4. Chương trình huấn luyện chiến sĩ mới

Công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND sẽ được huấn luyện theo một trong bốn Chương trình khung huấn luyện của Bộ Công an, cụ thể:

(1) Chương trình khung huấn luyện công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND thuộc lực lượng Cảnh sát cơ động;

(2) Chương trình khung huấn luyện công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND thuộc lực lượng Cảnh vệ;

(3) Chương trình khung huấn luyện CAND thuộc lực lượng Cảnh sát Quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng;

(4) Chương trình khung huấn luyện công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia lực lượng CAND tại Công an các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.

Theo đó, công dân sẽ được tiếp cận các kiến thức cơ bản về chính trị, pháp luật, nghiệp vụ cơ sở, điều lệnh, quân sự, võ thuật CAND; hiểu được chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của lực lượng CAND; vận dụng được kiến thức nghiệp vụ chuyên môn trong thực hiện nhiệm vụ được giao. Ngoài ra, công dân còn được tham gia các hình thức học tập, sinh hoạt ngoại khóa ngoài giờ hành chính (nằm trong quỹ thời gian huấn luyện 03 tháng của chương trình) như: tìm hiểu pháp luật, tham quan bảo tàng, di tích lịch sử, cách mạng, nhà truyền thống, báo động hành quân dã ngoại, thực hiện các phương án tác chiến…. nhằm định hình hành động, rèn thói quen và kỹ năng chiến đấu; rèn luyện thể thực, ý thức chấp hành nội quy, kỷ luật…

Sau khi hoàn thành khoá huấn luyện, chiến sĩ mới sẽ được phân công về các đơn vị Cảnh sát cơ động, phòng cháy chữa cháy, trại giam, cảnh vệ, Công an địa phương để thực hiện các nhiệm vụ tham gia bảo vệ an ninh trật tự theo quy định.

5. Chế độ, chính sách khi công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND

Công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND sẽ được hưởng chế độ, chính sách theo quy định của Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015, Nghị định số 27/2016/NĐ-CP ngày 06/4/2016 của Chính phủ quy định về một số chế độ, chính sách đối với hạ sĩ quan, binh sĩ phục vụ tại ngũ, xuất ngũ và thân nhân của hạ sĩ quan, binh sĩ tại ngũ và Thông tư số 101/2025/TT-BCA ngày 03/12/2025 của Bộ Công an quy định về tuyển chọn và thực hiện chế độ, chính sách đối với công dân thực hiện nghĩa vụ tham gia CAND, như sau:

- Được đảm bảo cung cấp kịp thời, đủ số lượng, đúng chất lượng về lương thực, thực phẩm, quân trang, thuốc phòng bệnh, chữa bệnh; được bảo đảm chỗ ở, phụ cấp hàng tháng, nhu yếu phẩm và nhu cầu về văn hoá tinh thần phù hợp với tính chất nhiệm vụ của Công an; được bảo đảm chế độ trong các ngày lễ, tết; được bảo đảm chăm sóc sức khỏe khi bị thương, bị ốm đau, bị tai nạn theo quy định của pháp luật.

- Hưởng phụ cấp cấp bậc hàm theo quy định tại Nghị định số 204/2004/NĐ-CP ngày 14/12/2004 của Chính phủ về chế độ tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang và hưởng chế độ phụ cấp thêm nếu phục vụ tại ngũ từ tháng thứ 25 trở đi là 250%.

- Được khen thưởng khi có thành tích trong công tác; được hưởng các chế độ, ưu đãi trong trường hợp bị thương khi làm nhiệm vụ theo quy định. Trường hợp hạ sĩ quan, binh sĩ tại ngũ hi sinh, từ trần trong khi làm nhiệm vụ thì gia định được hưởng chế độ ưu đãi theo quy định của pháp luật.

- Được đảm bảo các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế theo quy định của Luật bảo hiểm y tế, Luật Bảo hiểm xã hội.

- Phục vụ tại ngũ từ tháng thứ 13 trở đi thì được nghỉ phép hàng năm, thời gian nghỉ 10 ngày; 

- Được tính thời gian phục vụ tại ngũ vào thời gian công tác.

- Trước khi nhập ngũ đang học tập hoặc có giấy gọi vào học tập tại các trường thuộc cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở giáo dục đại học thì được bảo lưu kết quả, được tiếp nhận vào học ở các trường đó.

- Thân nhân được hưởng chế độ bảo hiểm y tế, trợ cấp khó khăn đột xuất theo quy định. Con đẻ, con nuôi hợp pháp của chiến sĩ được miễn, giảm học phí tại các cơ sở giáo dục phổ thông công lập, ngoài công lập theo quy định.

- Khi xuất ngũ nếu có thời gian phục vụ tại ngũ trong CAND từ đủ 12 tháng trở lên thì được hưởng chính sách hỗ trợ đào tạo nghề theo quy định hiện hành của Nhà nước.

- Được hưởng trợ cấp xuất ngũ một lần, trợ cấp tạo việc làm, cấp tiền tàu xe (loại phổ thông) và phụ cấp đi đường từ đơn vị về nơi cư trú hoặc được đơn vị tiễn và đưa về nơi cư trú.

- Trường hợp đảm bảo điều kiện, tiêu chuẩn được dự tuyển vào các trưởng CAND trình độ đại học, trung cấp tuyển mới; được cộng điểm ưu tiên trong tuyển sinh theo quy định của Bộ Giáo dục và đào tạo; được xét chuyển sang chế độ chuyên nghiệp khi hết hạn phục vụ tại ngũ.